- امروز : چهارشنبه - ۸ بهمن - ۱۴۰۴
- برابر با : Wednesday - 28 January - 2026
اخبار ویژه
ناهماهنگی دستگاهها و کاستی زیرساختها، مانع تحقق اهداف سامانه ملی مجوزها
قطعی اینترنت، حملونقل بینالمللی خراسان رضوی را فلج کرد
عملکرد موفق تربتجام و تایباد در اجرای سند سازگاری با کم آبی استان
نمایشگاه کشاورزی دوحه، فرصتی برای توسعه تعاملات تجاری
واکاوی راههای برون رفت از بحرانهای تکراری و ضعف ساختاری حوزه گردشگری
تسهیل ترخیص کالای اساسی و تجهیزات تولید
نقش کلیدی بخش خصوصی در مطالبهگری برای بهبود وضعیت اقتصادی
قطع اینترنت؛ آسیب عمیق به ظرفیتهای رشد اقتصادی
دلار
رسمیت یافتن بازار ارز
سید فرهنگ حسینی، کارشناس بازار سرمایه* در سالهای اخیر و به خصوص از اوایل سال ۱۳۹۷، بازار ارز یک تحول مهم و ساختاری را تجربه کرد. این تغییر بنیادی، سبب تحولات اساسی در بازار ارز ایران شد. دولت اقدام به اعمال محدودیتهایی در بازار خردهفروشی اسکناس و حواله و همچنین خرید و فروش ارز خانگی کرد. به این ترتیب صرافیهای رسمی از مبادلات ارزی اسکناس براساس عرضه و تقاضا و مکانیسم بازار محروم شدند و حتی نگهداری و معاملات آن جرمانگاری شد. با گذشت حدود ۷ سال از این موضوع، بازار معاملات بازار آزاد نهتنها کاهش نیافته، بلکه تقاضا بهشدت تقویت شده و بازار رسمی و قانونمند به بازاری غیررسمی و بازار سیاه تبدیل شد و به دلیل عدم امکان مداخله رسمی و حذف مکانیسمهای عرضه و تقاضا، موجب عدم شفافیت و جهشهای شدید شده و کارکرد مورد انتظار آن نیز محقق نمیشود.
بازارها پساز ارز تکنرخی
روز گذشته بازارها به اجرای سیاست تکنرخی شدن ارز، واکنش نشان دادند. ارز و طلا با نوسانات افزایشی مواجه شدند، اما در عین حال انتظار میرود یکسانسازی نرخ ارز در میانمدت به شفافیت و ثبات بیشتر این بازارها منجر شود. دلار آزاد با عبور از کانال ۱۴۰هزار تومان و افزایش همزمان قیمت سکه و طلای داخلی، اثر کوتاهمدت حذف ارز ترجیحی را نمایان کرد؛ سیاستی که هدف آن کاهش رانت و ساماندهی بازار ارز عنوان میشود. در مقابل، بورس تهران واکنشی مثبت و پررنگ داشت؛ شاخص کل با رشد ۲.۵۸درصدی از سطح ۴میلیون و ۱۷۱ هزار واحد عبور کرد و رکوردی تاریخی ثبت شد. بازار آیتی نیز ضمن استقبال مشروط از تکنرخی شدن ارز، تحقق آثار پایدار آن را منوط به رفع محدودیتهای وارداتی و تسهیل تامین ارز میداند. از نگاه کارشناسان، بهبود و ثبات بازارها در روزهای آینده منوط به شفافیت سیاستهای ارزی بانک مرکزی و حذف بوروکراسی در مبادلات ارزی است.
فعالشدن گسلهای ارزی
نسبت نرخ آزاد دلار به نرخ ترجیحی اکنون به ۴.۲۸ رسیده که بالاترین میزان طی سهسال و نیم اخیر است. بررسیها نشان میدهد شکاف بین نرخ دلار مرکز مبادله و بازار آزاد نیز به ۶۷درصد افزایش یافته است که این هم بیسابقه محسوب میشود. پس از حذف ارز ۴۲۰۰تومانی در سال۱۴۰۱، سیاستگذاران اقتصادی با ایجاد نرخهای جدید ترجیحی و سپس راهاندازی ارز مبادلهای، عملا نظام چندنرخی را بازتولید کردند و پیامدهای مخرب این رویکرد، اکنون دوباره آشکار شده است. به باور کارشناسان، سیاست ارز ترجیحی در مهار تورم کالاهای اساسی ناکام مانده و بخش عمده یارانه در زنجیره توزیع جذب شده است. نظام چندنرخی همچنین مانع سرمایهگذاری، مشوق فعالیتهای غیرمولد و تشدیدکننده نابرابری است؛ زیرا دهکهای پردرآمد بهره بیشتری از آن میبرند. این وضعیت علاوه بر عطش تقاضا برای نرخهای ارزان، باعث شکلگیری انگیزه برای بهتعویقانداختن عرضه ارز از سوی صادرکنندگان شده و خود بهعنوان موتور پنهان افزایش نرخ ارز عمل میکند.
ارزهای رکورددار ریزش در سال ۲۰۲۵ کدامند؟
بولیوار ونزوئلا در بحبوحه تورم بالا و وضعیت نامشخص درآمدهای نفتی، بیشترین کاهش ارزش را از ابتدای سال ۲۰۲۵ تاکنون در میان ارزهای جهان تجربه کرده است.
کدام دارایی برنده است؟
دکتر عرفان غفرانی ـ پژوهشگر اقتصادی // بسیاری از ما روزانه با این پرسش مواجه میشویم که چگونه میتوان پسانداز ریالی خود را به شکلی سرمایهگذاری کرد که علاوه بر حفظ ارزش دارایی، سود بیشتری بهدست آورد؟ این سوال که آیا سرمایهگذاری در سکه، دلار، بازار سهام، ارز دیجیتال، ملک یا خودرو سود بیشتری دارد، به یکی از دغدغههای روزمره مردم تبدیل شده است.
روزنهگشایی در تجارت خارجی؛ تونل تجاری به اوراسیا
انتخاب ایران بهعنوان عضو ناظر اتحادیه اقتصادی اوراسیا و همچنین تصویب موافقتنامه تجارت آزاد ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا از سوی مجالس ۵کشور عضو اتحادیه و نیز مجلس شورایاسلامی، امید به گشایش روزنهای برای اقتصاد ایران و بهبود روابط تجاری با این منطقه را تقویت کردهاست. در ۹ ماهه نخست امسال سهمیلیون و ۸۶۰هزارتن کالا به ارزش یکمیلیارد و ۵۰۰میلیون دلار به ۵ کشور عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا صادر شدهاست؛ بنابراین میزان صادرات ایران به این منطقه در مدت زمان موردبحث در مقایسه با مدت مشابه سالگذشته ۲۱درصد از نظر ارزش و ۲۲درصد از نظر وزنی افزایش داشتهاست. ایران درنظر دارد از محل عضویت در این اتحادیه و انعقاد یک چارچوب تجارت آزاد با کشورهای حوزه خزر، قفقاز و اوراسیا، شکلی از ادغام اقتصادی را ایجاد کند که هدف از آن گسترش مبادلات اقتصادی، رشد سرمایهگذاری و اجرای پروژههای مشترک است.
هوش تجاری در مقابل بازاریابی کلان دادهها
یکی از داغترین کلمات تبلیغات تجاری امروز «بازاریابی کلانداده» است و اغلب از آن به عنوان جانشین «هوش تجاری» یاد میشود. اما آیا واقعا چنین است؟ درک اینکه چگونه هوش تجاری و بازاریابی کلانداده با یکدیگر مقایسه میشوند و همچنین اینکه چگونه بینش منحصر به فردی را برای شرکتها ارائه میدهند مفید است.
دلار قوی
شاخص دلار در برابر شش ارز مهم دنیا، در بالاترین سطح ۲۰ سال اخیر قرار دارد. بدترین عملکرد را نیز پوند، یورو و ین داشتهاند. هر حرکت تازه رو به بالای دلار باعث ایجاد سؤالات بزرگی می شود. اول اینکه چه چیزی باعث حرکت صعودی دلار شده است؟
