معادله جدید قیمتگذاری گندله
تعامل پلیس و بخش خصوصی؛ محور تامین امنیت اقتصادی
بررسی چالشهای مالیاتی فعالان اقتصادی در مسیر رفع مغایرتهای ارزی و پذیرش اسناد خزانه
امنیت کسبوکار در گرو اصلاح فرآیندهای اقتصادی است
تمدید اختیارات گمرکات اجرایی برای تسهیل تشریفات گمرکی تا پایان آذر
عقبگرد صنعت در زنجیره جهانی
توقف مرزی کامیونها به ۱۷ روز رسید
راهکارهای حفظ جریان گردشگری در شرایط محدودیت پروازهای خارجی
با آغاز تحریمها، روند فاصله گرفتن ایران از زنجیرههای ارزش جهانی وارد مرحلهای تازه شد؛ گشایشهای مقطعی در برخی دورهها این روند را کند کردند، اما نتوانستند مسیر کلی را تغییر دهند. همزمان، اقتصاد جهانی نیز از الگوی جهانیشدن دهههای گذشته فاصله گرفت و به سمت سیاستهای تجاری و صنعتی درونگراتر حرکت کرد. در این میان، جایگاه ایران در اقتصاد جهانی طی سالها تغییر کرده و سهم و نقش آن در زنجیرههای ارزش جهانی بهتدریج دستخوش دگرگونی شده است. مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی با عنوان «تحلیل تحولات اقتصاد ایران از منظر اقتصاد بخشی (۲): کیفیت مشارکت ایران در زنجیرههای ارزش جهانی» به بررسی جایگاه ایران در شبکه تولید جهانی طی دهه ۱۳۹۰ پرداخته است. محور اصلی گزارش این پرسش است که اقتصاد ایران در این دوره تا چه اندازه با زنجیرههای ارزش جهانی پیوند داشته و کیفیت این مشارکت چه تغییری کرده است. گزارش با استفاده از سری زمانی جداول داده-ستانده سالهای ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۹، دو شاخص «ارزش افزوده خارجی در صادرات ناخالص» (VS) و «ارزش افزوده داخلی در صادرات ناخالص» (DVA) را برای بررسی این روند به کار گرفته است.
بسیاری از رهبران سازمانی، با این چالش روبهرو هستند که چگونه پتانسیل نهفته تیم خود را شکوفا کنند؛ چالشی که در گروی برقراری تعادل میان مهارت، انگیزه و رفتار کارکنان است. وضعیت اکثر شرکتها در خصوص عملکرد کارکنان این گونه تفسیر میشود که برخی از اعضای تیم با اشتیاق فراوان به دنبال شکوفایی هستند، اما فاقد تجربهاند. برخی دیگر بسیار توانمند بوده ولی بهطور کامل تعهد و تعامل سازمانی ندارند.
مدیران انتظار بهترین عملکرد را از کارکنان دارند و از روشهای مختلف میکوشند تا کارکنان را به این سمت سوق دهند. اما باید به این نکته کلیدی توجه داشت که عملکرد افراد در سازمان مانند غذایی بدون ادویه است؛ یعنی اگرچه ممکن است از بهترین مواد موجود در تهیه آن استفاده شده باشد، اما فاقد طعم و مزه مناسب و دلانگیز است و چندان به دل نمینشیند.
تجارت خارجی ایران در یک دهه گذشته، قدرت مبادله خود را به تدریج از دست داده است. بررسی شاخص قیمت کالاهای صادراتی و وارداتی نشان میدهد نسبت مبادله دلاری ایران از سال ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۴ حدود ۵۱درصد افت کرده و به نزدیک نیمی از سطح ابتدای دوره رسیده است. همزمان، فاصله میان رشد قیمت ریالی و دلاری کالاها نشان میدهد کاهش ارزش پول ملی فشار قابلتوجهی بر هزینه تجارت وارد کرده است. کارشناسان، بخشی از رشد قیمت واردات را مربوط به تغییر ترکیب کالاهای خریداریشده و افزایش هزینه مبادله در شرایط تحریم میدانند. در سمت صادرات نیز محدودیت دسترسی به بازارهای جهانی، قدرت چانهزنی صادرکنندگان ایرانی را کاهش داده است. فعالان تجاری معتقدند تشدید افت نسبت مبادله در سالهای اخیر، ضرورت گشایش سیاسی، کاهش هزینههای مبادله، اصلاح سیاستهای تجاری و ارزی و حرکت به سمت سبد صادراتی متنوعتر و با ارزش افزوده بالاتر را پررنگ کرده است.
نزدیک به یک قرن است که افراد حرفهای و جاهطلب برای اینکه از دیگران جواب بله بگیرند، دست به دامن کتابهایی با مضمون «متقاعدسازی» میشوند؛ از «آیین دوستیابی» اثر «دیل کارنگی» گرفته تا کتابهای جدیدتر در رابطه با نفوذ. وعده اصلی تمام این کتابها یک چیز است: «یاد بگیر آدمها چطور فکر میکنند تا بتوانی آنها را موافق خود کنی.» نفوذ نه تنها راهی برای رسیدن به قدرت است، بلکه وقتی به قدرت رسیدید، ابزار اصلی شما برای تمرین رهبری سازمان نیز محسوب میشود. اما «کالین مارشال»، فیلسوف و استاد دانشگاه واشنگتن که در زمینه اخلاق و متقاعدسازی تحقیق میکند، سالهاست با بخشهایی از این تفکر رایج کنار نیامده. او معتقد است بسیاری از توصیهها در زمینه متقاعدسازی، به جای اینکه طرف مقابل را یک «شریک در استدلال» ببینند، با او مثل یک «سیستم روانشناختی» رفتار میکنند که باید مدیریتش کرد، آن هم از طریق چاپلوسی، فشار اجتماعی، داستانسرایی گزینشی، محرکهای احساسی یا به قول خودش «مزخرفات.» مارشال در کتاب جدیدش با عنوان «فقط به من گوش کن»، سوال سختتری مطرح میکند: «آیا واقعا میتوانیم بدون بازی با افکار دیگران، آنها را قانع کنیم؟» جوابش مثبت است. اما فقط به این شرط که نگاهمان را به هدف متقاعدسازی تغییر دهیم. به باور او، متقاعدسازی باید بر پایه «احترام» و «همدلی» شکل بگیرد؛ یعنی طرف مقابل را به عنوان کسی که قدرت استدلال دارد، احساس دارد، مخالفت میکند و دچار سوءتفاهم میشود، جدی بگیریم، چون با وجود اینها شایسته یک گفتوگوی صادقانه است. من با مارشال درباره اصول اخلاقی نفوذ گفتوگو کردم؛ اینکه مدیران چطور میتوانند نظر کارکنان را تغییر دهند بدون اینکه به آنها به چشم طعمه نگاه کنند.
برنامهریزی جانشینپروری همواره یکی از اولویتهای کلیدی و آیندهنگرانه کسب و کارها برای سرمایهگذاری بوده است؛ فرآیندی که نیروی کار را برای تربیت نسل بعدی مدیرانی آماده میکند که در صورت نیاز، جایگزین مدیران ارشد فعلی شوند.
رشد اقتصادی در بهار۱۴۰۵ با ثبت رقم منفی ۱۰.۱درصد، به کمترین سطح ۷.۵سال اخیر رسید. بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، رشد اقتصادی بدون نفت نیز در این فصل منفی ۴.۶درصد ثبت شده است؛ با این حال، افت شدید تولید نفت و گاز تحتتاثیر جنگ ۴۰ روزه، مهمترین عامل کاهش رشد اقتصادی بوده است. در این میان، اغلب بخشهای اقتصاد با رشد منفی مواجه شدند و تنها بخش «کشاورزی»، عمدتا تحتتاثیر افزایش بارشها، رشد مثبت ۲.۳درصدی را تجربه کرد. ثبت رشد منفی ۱۰.۱درصدی به معنای از دست رفتن بخشی از تولید اقتصادی در یک فصل است و در کنار تورم بالا، تصویری نامساعد از وضعیت اقتصاد ایران ارائه میدهد. تشدید فشارهای ناشی از جنگ و محدودیتهای اقتصادی، چشمانداز فعالیتهای اقتصادی را تحتتاثیر قرار داده است؛ شرایطی که بازگشت اقتصاد به مسیر رشد را بیش از گذشته به کاهش تنشها و بهرهگیری از ظرفیت دیپلماسی برای پایان جنگ وابسته میکند.
دکتر میلاد بخشی ـ عضو هیات علمی دانشگاه و مشاور بازاریابی // مدیری را در نظر بگیرید که بعد از ماهها تلاش و ارتباط گرفتن با مشتریان مختلف، بالاخره با یک مشتری خارجی صحبتهای نهایی را میکند. آنها درباره کیفیت محصول، قیمت، سابقه شرکت و ظرفیت تولید صحبت کردهاند و تقریبا همهچیز آماده است. اما در ذهن خریدار یک سوال ساده باقی مانده است: «چرا باید شما را انتخاب کنم، نه رقیبتان را؟»
هوش مصنوعی در سالهای اخیر، به یکی از نیروهای اثرگذار در تغییر ساختار و فرآیندهای بازاریابی تبدیل شده است. ابزارهایی که تا چند سال پیش بیشتر در حد وعدههای تبلیغاتی و قابلیتهای آزمایشی مطرح بودند، اکنون به بخشی از فعالیت روزمره تیمهای بازاریابی تبدیل شدهاند. از مدیریت ارتباط با مشتری و ایمیلمارکتینگ گرفته تا تحلیل سئو، تولید محتوا و طراحیهای خلاقانه، هوش مصنوعی به کسبوکارها کمک میکند بسیاری از وظایف را با سرعت و دقت بیشتری انجام دهند.
مرکز پژوهشهای اتاق ایران گزارش شاخص مدیران خرید (شامخ) مرداد 1405 را منتشر کرد. بر اساس دادههای موجود، شامخ صنعت در این ماه رشد داشته و به سطح خنثی 50 بسیار نزدیک شده است که میتواند نشانه بازگشت بخشی از ظرفیت تولید باشد.
در محیط کسب و کار امروز، تصمیمگیریها بیش از پیش با اطلاعات ناقص و بدون اطمینان از آنچه در آینده رخ خواهد داد، انجام میشوند. تکنولوژی با سرعتی در حال تغییر است که بسیاری از سازمانها نمیتوانند همگام با آن پیش بروند. امنیت شغلی در بسیاری از نقاط پایین است، نظامهای سیاسی بیثباتاند و آثار تغییرات اقلیمی هر روزبیشترنادیده گرفته میشوند.
فروش شرکت خردهفروشی گوشت و غذاهای دریایی «بوچرباکس» (ButcherBox)، تنها ۸سال بعد از شروع کارش، از مرز ۶۰۰میلیون دلار عبور کرد. این شرکت در ابتدا با بازاریابی از طریق اینفلوئنسرهایی که به آنها پول میداد رشد میکرد، اما بهمرور وابستگی خود را به جذب مشتریان جدید از طریق تبلیغات دیجیتال افزایش داد. اما هزینه جذب مشتری افزایش سرسامآوری پیدا کرد، چون اینفلوئنسرها، شبکههای اجتماعی و وبسایتهای جستوجو، قیمتهای خود را بالا بردند. در همین حال، کیفیت مشتریانی که از کانالهای پولی به دست میآمد نیز کاهش یافت. آنها خریدهای کوچکتری انجام میدادند، سبد خریدشان را با ترکیب محصولاتی با جذابیت کمتر پر میکردند و نرخ ترک آنها زیاد شده بود.
اینکه هوش مصنوعی در کوتاهمدت تا میانمدت دقیقا چه تاثیری بر نیروی کار خواهد گذاشت، هنوز مشخص نیست. به نظر میرسد ابعاد واقعی تعدیل نیروهای ناشی از هوش مصنوعی کمتر از آن چیزی است که فضای رسانهای نشان میدهد؛ یعنی سازمان نتیجه همه تحولات و تصمیمهای خود را به گردن هوش مصنوعی میاندازد و نقش آن را بزرگنمایی میکند. برآورد گلدمن ساکس نشان میدهد هوش مصنوعی طی یک سال گذشته تنها حدود ۱۶ هزار شغل را در آمریکا کاهش داده و حدود ۰.۱ واحد درصد به نرخ بیکاری افزوده است.
زمانی که «امیلی» به عنوان معاون مالی شرکت شروع به کار کرد، آماده بود که با پیادهسازی سیستمهای جدید مالی و صدور صورتحساب، شیوه فعالیت شرکت را به کل تغییر دهد.
وسوسهانگیز، مسحورکننده، خانمانسوز، اینها وصف یک عشق رمانتیک یا مواد مخدر غیرقانونی نیستند. اینها واژههایی هستند که بنیانگذاران استارتآپها برای توصیف مدیریت کارکنان جدید خود به کار میبرند، عاملهای هوش مصنوعی یا همان «ایجنتها». «آدیتیا شارما» اخیرا یک شب تا صبح را در کنار تیمی از باتهای هوش مصنوعی مولدش گذراند؛ سیستمهایی که وظایف چندمرحلهای مثل استخراج دادهها و کدنویسی را برنامهریزی و اجرا میکنند. او ساعت ۶ صبح به خواب رفت.
تازهترین آمارهای شبکه بانکی از رشد ۶۹.۱ درصدی تسهیلات پرداختی در چهار ماه نخست سال ۱۴۰۵ حکایت دارد. بر اساس این آمار در میان بخشهای اقتصادی، صنعت و معدن با سهم ۳۲.۶ درصدی بیشترین سهم را به خود اختصاص داده است. تسهیلات پرداختی به این بخش نیز از نظر اسمی در این مدت ۷۲.۹ درصد افزایش یافته و نشان میدهد از میانگین رشد کل تسهیلات فراتر رفته است. با این حال، افزایش حجم اعتبار به تنهایی تصویر کاملی از وضعیت تامین مالی تولید ارائه نمیدهد و برای ارزیابی اثرگذاری آن باید به ترکیب تسهیلات و نحوه توزیع منابع نیز توجه کرد.
«اندی» در مورد مشتریای که بهتازگی از یک معامله بزرگ کنار کشیده بود میگوید: «من متوجه نمیشوم. معامله داشت پیش میرفت. گزارشهای تیمم میگفتند طبق برنامه جلو میرویم. ماه گذشته با مدیرعامل آنها ناهار خوردم و همهچیز کاملا محکم و امیدوار کننده به نظر میرسید.»
در دوره و زمانهای که اعتماد مشتریان به یک شرکت و برند بهسختی جلب میشود و بهآسانی از بین میرود، تولید محتوا برای جلبتوجه مشتریان، باید به شیوهای کاملا هوشمندانه و هدفمند انجام شود. یکی از بزرگترین اشتباههایی که در این زمینه میتواند رخ دهد، متوسل شدن به هوش مصنوعی و یا تقلید کردن از رقباست.
اکوایران: تورم مردادماه فقط یک عدد برای کل کشور نیست؛ تفاوت قابلتوجه تورم میان استانها نشان میدهد فشار بر سفره خانوارها در نقاط مختلف ایران شدت یکسانی نداشته است. درحالیکه تورم نقطه به نقطه کل کشور ۸۹ درصد گزارش شده، این نرخ در ایلام از ۱۱۴ درصد عبور کرده و تورم خوراکیها در هرمزگان به ۱۵۱.۲ درصد رسیده است. در مقابل، تهران در هر دو گروه کل و غیرخوراکیها کمترین تورم را در میان استانها داشته است.
بر اساس تازهترین آمارهای منتشرشده، مرکز آمار ایران تورم ماهانه مرداد را ۳.۴درصد و تورم نقطهبهنقطه را ۸۹درصد اعلام کرده است. در مقابل، بانک مرکزی نرخ تورم ماهانه را ۳.۷درصد و تورم نقطهبهنقطه را ۸۴.۴درصد برآورد کرده است. اگرچه میان دو نهاد در سطح ارقام اختلاف اندکی وجود دارد، اما هر دو گزارش از تداوم تورم بالا و شکنندگی روند کاهش آن حکایت دارند. بررسیهای «دنیایاقتصاد» پیشتر در گزارشی، با فرض تداوم شرایط «نه جنگ و نه صلح»، تورم نقطهای مرداد را ۸۶.۹درصد پیشبینی کرده بود که اختلاف اندکی با آمارهای نهایی دارد. اکنون با انتشار دادههای جدید، میتوان مسیر تورم تا پایان سال را در سه سناریو بهروزرسانی کرد.در سهماه نخست سال، همزمان با جنگ و محاصره دریایی، میانگین تورم ماهانه به ۶.۴درصد رسید. اما پس از اجرای تفاهم اسلامآباد و تداوم آتشبس، این میانگین در تیر و مرداد به ۳.۲درصد کاهش یافت. این امر نشان میدهد کاهش تنشهای خارجی میتواند به تعدیل فشارهای تورمی کمک کند. در سناریوی نخست، اگر تنشها دوباره تشدید شود یا محاصره دریایی ادامه یابد و میانگین تورم ماهانه ۶.۴درصد تا پایان سال وجود داشته باشد، تورم نقطهای اسفندماه به ۹۹.۲درصد خواهد رسید؛ وضعیتی که اقتصاد را در آستانه تورم سهرقمی قرار میدهد و فشار قابلتوجهی بر قدرت خرید خانوارها وارد میکند. در سناریوی میانی یا «نه جنگ و نه صلح»، با فرض تداوم میانگین تورم ماهانه ۴.۸درصدی پنجماه نخست سال، تورم نقطهای پایان سال به ۸۰.۳درصد میرسد. البته کاهش نرخ تورم در این سناریو به معنای کاهش قیمتها نیست، بلکه تنها از سرعت افزایش آنها کاسته میشود. در خوشبینانهترین سناریو نیز، با فرض تداوم تفاهم، آتشبس و میانگین تورم ماهانه ۳.۲درصدی، تورم نقطهای اسفندماه میتواند به ۶۱.۷درصد کاهش یابد. این برآوردها نشان میدهد که در شرایط کنونی، مهار پایدار تورم بیش از هر زمان دیگری به کاهش تنشهای سیاسی و ثبات در روابط خارجی گره خورده است و تنشزدایی میتواند یکی از مهمترین پیششرطهای کنترل تورم و بهبود رفاه خانوارها باشد.
در سال ۱۹۸۳، «جولیان فیلیپس»، مشاور موسسه مککنزی، مقالهای در نشریه مدیریت منابع انسانی منتشر کرد که «جریمه انطباق» نام داشت: شرکتهایی که نمیتوانند با سرعت کافی خود را انطباق دهند، ناگزیر عقب میافتند. ایدههای او تبدیل به نخستین مدل مدیریت تغییر مککنزی شد که او به مشتریانش میفروخت.
براساس گزارش موسسه گالوپ با عنوان «وضعیت محیط کار در سال ۲۰۲۶»، استرس شغلی در سطح جهان به بالاترین حد خود رسیده است. این گزارش نشان میدهد که ۴۴ درصد نیروی کار جهان، استرس روزانه شدیدی را تجربه میکنند.
در هر سازمانی، مدیران در سطوح مختلف طبقهبندی شدهاند؛ از مدیران جوان و تازهکاری که نخستین تجربه مدیریتی خود را پشت سر میگذارند، تا مدیران واحدهایی که سالها هدایت تیمها را برعهده داشتهاند و مدیران ارشد اجرایی که تجربه و درایتشان مسیر موفقیت سازمان را تعیین میکند. اما اگر عملکرد همه رهبران سازمان یکسان نیست. پس چه چیزی بهترین آنها را از دیگران متمایز میکند؟ این پرسشی است که سالها ذهن «سانجی خوسلا»، پژوهشگر ارشد و استاد مدعو بازاریابی در مدرسه مدیریت کلاگ و همچنین مربی مدیران اجرایی را به خود مشغول کرده بود. او در تجربه خود بهعنوان مربی مدیران، پنج ویژگی مشترک را در رهبران سازمانی شناسایی کرده که همه دوست دارند از آنها پیروی کنند؛ رهبرانی که تیمهایشان را به ارائه ایدههای تحولآفرین ترغیب میکنند و سازمانهای خود را به سطحی بالاتر میرسانند. به گفته خوسلا، این ویژگیها ماهیتی فراگیر دارند و محدود به صنعت یا منطقه جغرافیایی خاصی نیستند و فقط به مدیران عامل هم اختصاص ندارند. رهبران سازمان در سطوح مختلف، اگر در مسیر موفقیت باشند، معمولا دارای همین ویژگیهای مشترک هستند.
سرمایهگذاری در معدن لزوما به همان میزان به تولید منجر نمیشود و فاصله میان وزن سرمایه و تولید، در فعالیتهای مختلف معدنی متفاوت است. مس و سنگآهن در گروه فعالیتهایی قرار دارند که سهم تولیدشان از سهم سرمایهگذاری بیشتر است. در مقابل، طلا و شن و ماسه سهمی بالاتر از تولید خود در سرمایهگذاری دارند. دادههای مرکز آمار ایران از معادن در حال بهرهبرداری نشان میدهد سنگآهن با سهم ۳۵درصدی از سرمایهگذاری، ۵۰درصد از ارزش تولید معدن را در اختیار دارد و مس نیز با جذب حدود ۱۲درصد از سرمایهگذاری، ۲۶درصد از تولید را ایجاد کرده است. در نقطه مقابل، سنگ طلا ۶درصد از سرمایهگذاری را به خود اختصاص داده، اما سهم آن از ارزش تولید تنها ۱.۵درصد بوده است؛ وضعیتی که در شن و ماسه نیز با ۱۳.۵درصد سهم سرمایهگذاری در برابر ۴درصد سهم تولید دیده میشود.
آیا گروهها عملکردشان بهتر از افراد است؟ بیش از ۸۰ سال، پژوهشگران علوم اجتماعی و رفتاری با این سوال بنیادین درگیر بودند و اغلب به نتایجی متضاد میرسیدند. براساس پژوهش جدیدی از آزمایشگاه محاسبات علوم رفتاری دانشگاه وارتون (CSSLab)، دلیل یافتههای متضاد پژوهشها آن است که واقعا یک جواب همیشگی وجود ندارد. اینکه همکاری نتیجه دهد یا خیر، بستگی به وظیفه در دست دارد.