- امروز : چهارشنبه - ۸ مهر - ۱۴۰۵
- برابر با : Wednesday - 30 September - 2026
اخبار ویژه
بررسی چالشهای مالیاتی فعالان اقتصادی در مسیر رفع مغایرتهای ارزی و پذیرش اسناد خزانه
تمدید اختیارات گمرکات اجرایی برای تسهیل تشریفات گمرکی تا پایان آذر
عقبگرد صنعت در زنجیره جهانی
توقف مرزی کامیونها به ۱۷ روز رسید
راهکارهای حفظ جریان گردشگری در شرایط محدودیت پروازهای خارجی
مزرعه؛ تشنه سرمایه و تدبیر
فرصت بزرگ AI برای کارآفرینان
اهمیت روزافزون هوش انطباقی مدیران
گزارش و تحلیل
عقبگرد صنعت در زنجیره جهانی
با آغاز تحریمها، روند فاصله گرفتن ایران از زنجیرههای ارزش جهانی وارد مرحلهای تازه شد؛ گشایشهای مقطعی در برخی دورهها این روند را کند کردند، اما نتوانستند مسیر کلی را تغییر دهند. همزمان، اقتصاد جهانی نیز از الگوی جهانیشدن دهههای گذشته فاصله گرفت و به سمت سیاستهای تجاری و صنعتی درونگراتر حرکت کرد. در این میان، جایگاه ایران در اقتصاد جهانی طی سالها تغییر کرده و سهم و نقش آن در زنجیرههای ارزش جهانی بهتدریج دستخوش دگرگونی شده است. مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی با عنوان «تحلیل تحولات اقتصاد ایران از منظر اقتصاد بخشی (۲): کیفیت مشارکت ایران در زنجیرههای ارزش جهانی» به بررسی جایگاه ایران در شبکه تولید جهانی طی دهه ۱۳۹۰ پرداخته است. محور اصلی گزارش این پرسش است که اقتصاد ایران در این دوره تا چه اندازه با زنجیرههای ارزش جهانی پیوند داشته و کیفیت این مشارکت چه تغییری کرده است. گزارش با استفاده از سری زمانی جداول داده-ستانده سالهای ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۹، دو شاخص «ارزش افزوده خارجی در صادرات ناخالص» (VS) و «ارزش افزوده داخلی در صادرات ناخالص» (DVA) را برای بررسی این روند به کار گرفته است.
فرصت بزرگ AI برای کارآفرینان
نقش برند در ساختار سازمانی
در بسیاری از سازمانها، هنوز هم برند با لوگو، شعار، تبلیغات و کمپینهای بازاریابی یکی گرفته میشود. این برداشت، هرچند رایج است، اما درکی سطحی و تقلیلگرایانه از مفهومی است که امروز به یکی از بنیادیترین ارکان حیات سازمانی تبدیل شده است. برند نه صرفا ابزار بازاریابی، بلکه نوعی نظام اجتماعی است؛ سازوکاری برای تولید معنا، تثبیت اعتماد، هماهنگسازی کنشها و تبدیل وعده به تجربه واقعی.
تله رضایت جمعی مدیران
اخیرا یکی از مراجعانم باید درباره استخدام یکی از کارکنان با استعداد از تیمی دیگر، تصمیم میگرفت. تصمیم سختی بود. هر مدیر ارشدی میداند که جذب نیرو از یک واحد یا تیم دیگر، یک جور «یارکشی» یا «تصاحب استعدادها» تلقی میشود و خیلی سریع میتواند کلی حرف و حدیث ایجاد کند. او با دقت به ارزشهای خود فکر کرد و اجازه داد همان ارزشها، مسیر مصاحبههایش با آن کاندیدا را تعیین کنند.
هوش مصنوعی؛ شریک همافزای تصمیمگیری
در دهه گذشته، هوش مصنوعی عمدتا بهعنوان ابزاری برای اتوماسیون فرآیندهای عملیاتی و تحلیلهای توصیفی در لایههای میانی سازمانها شناخته میشد. اما با گذار به اواسط دهه ۲۰۲۰ و ظهور مدلهای زبانی بزرگ (LLMs) و عاملهای هوشمند (Agentic AI)، پارادایم حاکم بر فناوری تغییر کرده است. امروزه هوش مصنوعی از جایگاه یک «ابزار محاسباتی» به «شریک استراتژیک تصمیمگیری» در اتاق فرمان سازمانها ارتقا یافته است. این یادداشت با رویکردی علمی و تحلیلی، ابعاد این تحول، الزامات حکمرانی، و تاثیر آن بر نقش تحلیلگران کسبوکار و رهبران سازمانی را بررسی میکند
نتیجهگرایی مدیران سمی؟
یکی از تحولات مثبتی که در سالهای اخیر در محیطهای کاری رخ داده، افزایش آگاهی در مورد میزان آسیب محیطهای کاری سمی به احساسات، بهرهوری و ماندگاری کارکنان بوده است. با این حال، به شکل متناقضی، دادههای جدید نشان میدهند که با وجود افزایش اهمیت همدلی در میان رهبران شرکتها، فضای سمی در کسبوکار نهتنها در حال گسترش است، بلکه در عین حال بسیار سودآور نیز از آب درمیآید.
عصر تنبلی فکری
سه سال و نیم از پیدایش هوش مصنوعی مولد در جهان میگذرد و در یک سال گذشته، این تکنولوژی با سرعت سرسامآوری به مسیر خود ادامه داده؛ از استقبال شرکتها از «فرآیندهای عاملمحور» تا جهش خیرهکننده تعداد کاربران چتجیپیتی و جمینای و ارزش نجومی شرکتهای این حوزه.
نسخهای برای همه، ممکن است پاسخگوی شما نباشد!
وقتی «کای رابرتز فو» تلاش کردن برای ۸ساعت خواب پیوسته را کنار گذاشت، کیفیت شبهایش به طرز چشمگیری بهتر شد. سالها بود که رابرتز فو، سخنران و نویسنده، بهطور طبیعی بعد از سه یا چهار ساعت خواب بیدار میشد، حدود یک ساعت بیدار میماند و سپس دوباره برای مدتی دیگر به خواب میرفت.
۷۱ درصد مدیران جلسات کاری را بیفایده میدانند
یک جلسه برگزار کردید که بیش از حد طول کشید. موضوعات زیادی برای بررسی وجود داشت و همه احساس میکردند باید نظرشان را بیان کنند. حالا هم خودتان برای جلسه بعدی دیر کردهاید و هم اعضای تیم، پس از بازگشت به میز کارشان، باید دوباره به یاد بیاورند پیش از اینکه جلسه کارشان را متوقف کند، مشغول انجام چه کاری بودند. این نه مشکل تمرکز است و نه مشکل بهرهوری. این مشکل به نحوه مدیریت شما برمیگردد؛ مشکلی که احتمالا هزینهای بسیار بیشتر از آنچه تصور میکنید به سازمانتان تحمیل میکند.
ارتقا در عصر دیجیتال
هر نیروی کاری در هر پست و موقعیتی که قرار دارد به طور پیوسته تلاش میکند شرایط کاریاش را بهبود بخشیده و به پستهای بالاتری ارتقا پیدا کند و مسوولیت تیمهای کاری کوچک یا بزرگی را بر عهده گیرد. علاوه بر این، تکنولوژیهای دیجیتال با سرعت شگفتانگیزی در حال تکامل هستند و روز به روز بر دامنه تاثیرگذاری و تعیینکنندگی آنها در دنیای کسب و کار افزوده میشود.
تنهایی؛ ایدهای برای کارآفرینان اجتماعی
«الکس» در اولین اقدامش برای رهایی از تنهایی، یک اعلامیه در اتاق رختشویی مجتمع آپارتمانیاش در نیویورک، که بیش از سه دهه است در آن زندگی میکند، نصب کرد. این زن ۶۰ساله که در بخش عملیات یک شرکت کار میکند، از همسایههایش دعوت کرد تا یک صبح برای نوشیدن قهوه به خانهاش بیایند.
پنج راهکار مهار تورم
بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، نرخ تورم نقطه به نقطه خردادماه ۸۸.۶درصد بوده است. این برای ششمین ماه متوالی است که نرخ تورم نقطه به نقطه بیشترین مقدار از زمان جنگ جهانی دوم ثبت شده است. همچنین نرخ تورم ماهانه خرداد حدود ۶درصد بوده است. اگر میانگین تورم ماهانه در ماههای تابستان، مشابه خرداد باشد، نرخ تورم نقطه به نقطه در پایان تابستان از ۱۰۰درصد عبور خواهد کرد. با این حال به نظر میرسد با امضای تفاهم ایران و آمریکا در روزهای پایانی خرداد و کاهش تنشها، این متغیر روند رو به کاهشی را در ماههای آینده داشته باشد. در اقتصاد ایران، کاهش تنشهای سیاسی، به سرعت انتظارات تورمی را تغییر میدهد. کارشناسان معتقدند پنج راهکار کنترل تورم شامل رعایت انضباط در بودجه دولت، کنترل و هدفگذاری رشد نقدینگی توسط بانک مرکزی، ثبات ارزی و تعادل نرخهای پولی همچون نرخ بهره، تداوم روند تنشزدایی و بهرهگیری از آزادسازی تجارت برای افزایش تولید اقتصادی است. این موارد در صورت اجرا میتواند به بهبود شرایط اقتصاد کلان کمک کند.
چهار گام برای بهبود تفکر پربازده
من و مشتریام چند دور مکالمه در مورد استراتژی داشتیم و سپس او نشست تا سند استراتژی خودش را بنویسد. این ایده از روزها قبل در ذهنش در حال شکلگیری بود. اما وقتی نشست، اتفاقی نیفتاد. استراتژی و تفکر استراتژیک از اهمیت بسیار بالایی برخوردارند و بهعنوان پایه و راهنمای سازمانها عمل میکنند، اما شکلدادن به آنها نیازمند عملکرد مناسب مغز است. درک اینکه مغز چگونه از عملکرد پشتیبانی میکند، نهتنها برای کارهای استراتژی، بلکه برای بسیاری از وظایف رهبری سازمانی نیز مفید است. با اینکه مغز حدود ۸۰میلیارد نورون با ارتباطات بیشمار دارد، اما در اینجا دو سیستم بیشترین اهمیت را دارند: شبکه تحلیلی و سیستم لیمبیک.
تغییر در محاسبه حقوق دولتی معادن
معاون امور معادن و صنایع معدنی وزارت صمت، از اصلاح شیوه محاسبه حقوق دولتی معادن خبر داد و گفت: از این پس حقوق دولتی متناسب با شرایط واقعی هر معدن تعیین خواهد شد. به گفته وجیهالله جعفری، عواملی مانند میزان باطلهبرداری، کیفیت ذخیره، هزینههای استخراج و شرایط اقتصادی معدن در تعیین نرخ حقوق دولتی لحاظ میشود و حتی معادن مجاور نیز ممکن است نرخهای متفاوتی داشته باشند.
غافلگیری مدیران قدرتمند
«تونی سوپرانو» (شخصیت سریال تلویزیونی آمریکایی) استاد وادار کردن دیگران به انجام خواستههایش بود. او با خشونت، اخاذی و رشوه، به بالاترین جایگاه در صنعت خود رسید، رقبا را از میدان به در کرد و با وجود جابهجایی تاسفبار برخی کارکنان در این مسیر، سودآوری بالایی به دست آورد. اما حتی سوپرانو هم کمکم به این فکر افتاد که شاید راه دیگری وجود داشته باشد. روانپزشکش، دکتر جنیفر ملفی، او را تشویق کرد رویکردی مشارکتیتر در پیش بگیرد، شنونده بهتری باشد و با زیردستانش با دقت و تامل بیشتری تعامل کند. سوپرانو مکث کرد، فکر کرد و پس از سنجیدن پیامدهای این پیشنهاد، پرسید: «پس چطور کاری کنم که مردم همان کاری را انجام دهند که من میخواهم؟»
الگوی گرفتن بازخورد صادقانه از کارکنان
بازخورد صادقانه. این یکی از چیزهایی است که مدیران میگویند بهشدت به آن تمایل دارند، اما بهندرت دریافتش میکنند. کارکنان زیردست و همکاران ما، بهویژه کسانی که قدرت کمتری دارند، از نظر روانشناختی طوری برنامهریزی شدهاند که به ما اطمینان دهند «همهچیز خوب است.» وقتی در یک اتاق پژواک گرفتار میشویم، این خطر وجود دارد که آخرین نفری باشیم که متوجه میشود مشکلی وجود دارد.
۱۲ مهارت ضروری منابع انسانی
اکثر متخصصهای منابع انسانی نسبت به پتانسیل هوش مصنوعی در این واحد خوشبین هستند. این در حالی است که ۶۵ درصد آنها احساس میکنند فاقد مهارتهای لازم در هوش مصنوعی برای استفاده کارآمد و مطمئن از این تکنولوژی هستند. این شکاف در تخصص و اعتمادبهنفس، مانعی مهم برای پذیرش گسترده هوش مصنوعی در منابع انسانی است.
رقابت و رفاقت در حاکمیت اکوسیستمی
اکوسیستمها به یکی از مفاهیم محوری استراتژی و نوآوری تبدیل شدهاند، اما واقعیت این است که بسیاری از آنها هرگز به بلوغ نمیرسند. مساله اصلی نه فناوری است و نه کمبود بازیگر، بلکه نحوه هدایت، هماهنگی و حاکمیت این شبکههای پیچیده است. حاکمیت اکوسیستمی برخلاف حاکمیت شرکتی، ایستا و از پیشتعریفشده نیست. در واقع، اکوسیستمها موجودیتهایی پویا هستند که در طول زمان شکل میگیرند، رشد میکنند و تثبیت میشوند و گاه نیازمند بازآفرینی هستند. به همین دلیل، چالشهای حاکمیتی آنها نیز متناسب با مرحله تکامل اکوسیستم تغییر میکند
تبدیل کارمندان خوب به مدیران بد ؟
ممکن است شاهد این موضوع بوده باشیم که کارمند نابغهای به یک جایگاه مدیریتی ارتقا مییابد، اما شکست میخورد، آن هم بارها و شکستی بحرانساز و تمامعیار. «اصل پیتر» این تراژدی سازمانی را تبیین کرده و راه خروجی از این تله سلسلهمراتبی را پیش پای ما میگذارد.
مدیریت در اقتصاد غیرقابل پیشبینی
اقتصاد ایران در سالهای اخیر بیش از هر زمان دیگری با نوسان، عدمقطعیت و تغییرات ناگهانی روبهرو بوده است. افزایش یا کاهش نرخ ارز، تغییرات سیاستی، تنشهای منطقهای، اختلال در زنجیره تامین و تغییر رفتار مشتریان، فضایی را ایجاد کردهاند که بسیاری از مدیران احساس میکنند دائما در حال خاموش کردن آتشهای جدید هستند. در چنین شرایطی، یکی از بزرگترین خطرها برای سازمانها، گرفتار شدن در چرخه واکنش است.
سناریوهای اقتصاد ایران در پساتفاهم
مقامات ایرانی و آمریکایی پس از گذشت بیش از صد روز از زمان آغاز جنگ، از نهایی شدن یک یادداشتتفاهم برای پایان عملیات نظامی خبر دادند. براساس اعلام شورای عالی امنیت ملی، مذاکرات برای توافق نهایی، به پس از اجرای تعهدات طرف مقابل، طبق یادداشتتفاهم موکول خواهد شد. اما پیام این تفاهم اولیه برای اقتصاد و بازارها چیست؟ «دنیایاقتصاد» در یک پرونده تحلیلی به چشمانداز متغیرهای اقتصاد کلان و همچنین سناریوهای قابل تصور برای بازارهای دارایی همچون مسکن و بورس پرداخته است. بررسیها نشان میدهد با اجرایی شدن این تفاهم، اقتصاد کشور با کاهش انتظارات تورمی روبهرو خواهد شد و چشمانداز رشد اقتصادی کشور نیز، بهبودی نسبی تجربه خواهد کرد. همچنین قیمت ارز و طلا در دوران اجرای تفاهم به ثبات خواهد رسید. براساس تحلیلها، با اجرای تفاهم و کاهش ریسکهای سیاسی در اقتصاد کشور، چشمانداز اقتصادی در حوزههای مسکن، خودرو، بورس و صنایع نیز رو به بهبود خواهد بود.
مدیریت مالی در عصر بلاکچین
سیاری از مدیران عامل هنوز امور مالی را از دریچه مفاهیمی میبینند که در قرن گذشته شکل گرفتهاند؛ مفاهیمی همچون بودجه، صورتهای مالی، گزارشهای حسابداری، کنترل هزینهها و تامین مالی. این مفاهیم همچنان مهم هستند، اما دیگر برای درک تحولات پیش رو کافی نیستند. همانطور که اینترنت نحوه ارتباط شرکتها با مشتریان را دگرگون کرد، ترکیب هوش مصنوعی و بلاکچین در حال بازتعریف زیرساختهای مالی بنگاههاست. مدیرانی که این تحول را صرفا یک موج فناورانه تلقی میکنند، شاید متوجه نشوند که موضوع اصلی نه فناوری، بلکه تغییر در شیوه تولید اعتماد، تصمیمگیری و تخصیص سرمایه است.
چگونه در «تله کارآمدی» نیفتیم؟
وقتی مادر شدم، در دفتر کارم را بستم. نه شعار میدهم، نه اعتراضی دارم و نه میخواهم دراماتیکبازی دربیاورم. فقط لازم بود در زمان کمتر، کار بیشتری انجام دهم و درهای باز، آدمها را به گفتوگوهایی دعوت میکنند که وقت زیادی میگیرد؛ چیزی که من دیگر در اختیار نداشتم. پیش از تولد دخترم، استاد دانشکده کسبوکار بودم و در دفترم را بهعنوان بخشی از باور حرفهای خودم نیمهباز نگه میداشتم. گفتوگوهایی که در راهروها صورت میگیرند، ایدهها را شکل میدهند، حسن نیت و اعتماد انباشته میشود و مسیرهای شغلی ساخته میشوند. اما پس از آمدن او، و درحالیکه ساعت بردن و آوردن او از مهدکودک به بخش ثابتی از برنامه روزانهام تبدیل شده بود، به چیزی روی آوردم که بعدها یکی از شرکتکنندگان در یک پژوهش آن را «بهرهوری بیرحمانه» نامید. دیگر وقتی برای هدر دادن نداشتم؛ وقت برای خیلی خوب بودن، نوشتن ایمیلهای بینقص یا انجام گفتوگوهای طولانی نداشتم. باید کارم را انجام میدادم و فقط یک بازه زمانی محدود در اختیارم بود.
انرژی مثبت مدیران برای کارکنان
تصور کنید وارد یک اتاق میشوید. قبل از اینکه حتی چیزی بگویید، اطرافیان یا به شما نزدیکتر میشوند یا فاصله میگیرند. انرژی فضا یا بالا میرود یا افت میکند. طبق پژوهشهای دانشگاههاروارد، همین پویایی نامرئی میتواند موفقیت یک تیم و سازمان را تعیین کند.
ضربه خاموشی به صادرات دیجیتال
قطعی و اختلال اینترنت، علاوه بر وارد کردن آسیب به کسبوکارهای خرد و آنلاین، به کاهش صادرات دیجیتال ایران نیز منجر شده است. محاسبات «دنیایاقتصاد» نشان میدهد اختلال اینترنت در سال۱۴۰۴ حدود ۴۰۰میلیون دلار از صادرات دیجیتال ایران را از بین برده است. در نتیجه، روند رو به رشد صادرات دیجیتال کشور متوقف شده و فاصله ایران با اقتصادهای پیشرو جهان در این حوزه افزایش یافته است. برآوردها نشان میدهد ارزش صادرات دیجیتال جهان در سال۲۰۲۵ به حدود ۵هزار و ۲۰۰میلیارد دلار رسیده، اما سهم ایران از این بازار کمتر از ۰.۰۳درصد است. در سطح منطقهای نیز صادرات دیجیتال رژیم صهیونیستی، امارات و ترکیه بهترتیب ۵۴، ۲۳ و ۱۱برابر بیشتر از ایران برآورد میشود. این شکاف در حالی افزایش یافته که اقتصاد دیجیتال به یکی از مهمترین موتورهای رشد تجارت جهانی تبدیل شده است. از این رو، هزینههای سنگین ناشی از اختلال اینترنت، ضرورت بازنگری در سیاستهای محدودسازی و طراحی راهکارهای جایگزین را بیش از پیش آشکار میکند؛ راهکارهایی که ضمن حفظ ملاحظات امنیتی، از آسیب به صادرات دیجیتال و فرصتهای درآمدی کشور جلوگیری کنند.
آسیبشناسی اثرات جنگ رمضان بر امنیت غذایی کشور
مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران با همکاری معاونت راهبردی ریاست جمهوری و مشارکت شبکهای از تشکلها و اتاقهای استانی، به ارائه توصیههای سیاستی برای ارتقای تابآوری ملی در حوزه امنیت غذایی پرداخت.
- « برگهی پیش
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- …
- 44
- برگهی بعد »
