لزوم بازنگری در سیاستهای مزدی و اصلاح ساختار تصمیمگیری در تامین اجتماعی
منطقه آزاد دوغارون و ظرفیتهای منحصر به فرد سرمایهگذاری خراسان رضوی
شامخ کل اقتصاد در دیماه به 43.4 رسید | تداوم رکود در کسبوکارهای کشور
شتابگیری قیمتها در دیماه و فشار تورمی بر سفره خانوارهای خراسان رضوی
صادرات فلهای غذا به همسایهها
پیام «شامخ» از رکود صنعت
اولویتبندی فرصتهای سرمایهگذاری حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات استان با محوریت کلانپروژهها
تقویم نمایشگاهی سال 2026 پاکستان
سهیل پروازی، دبیر کمیسیون دانشبنیان، اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی اتاق خراسان رضوی** هوش مصنوعی امروز در اسناد بالادستی کشور، از جمله سیاستهای کلی حوزه علم و فناوری بهعنوان یکی از پیشرانهای اصلی اقتدار اقتصادی و حکمرانی آینده معرفی شده است. با این حال، فاصله معناداری میان این جایگاه راهبردی و آنچه در سطح کشور از جمله خراسان رضوی در مقام اجرا رخ میدهد، قابل مشاهده است. این فاصله نه از جنس فقدان برنامه، بلکه ناشی از ضعف در سازوکارهای پیادهسازی، تخصیص منابع و هماهنگی نهادی است.
*احمد اثنی عشری- نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی// امروز، روز تجلیل از دستان توانمند و ذهنهای خلاقی است که چرخهای صنعت این مرز و بوم را به حرکت درآورده و سنگبنای پیشرفت و توسعه کشور را مستحکم میسازند.
مسعود نیلی ـ اقتصاددان // ۱۲روز پر التهاب گذشت و ایران، بازهم تلاطم امواج را از سرگذراند و ماند تا به ما نشان دهد که چقدر برای این ملت عزیز است. خورشید ایران در ۴تیر، برای مردم این سرزمین، طلوعی متفاوت داشت. با دلبری سر برآورد و گویی میخواست به غمزه مساله آموزمان شود و درسهای برآمده از تلخ و شیرین سرگذشت این میهن کهن را بار دیگر برایمان بازگو کند. تمدن دیرپای ایران، معلمی صبور و بسیار متواضع است؛ هرچند ما شاگردانی بازیگوش و بیزار از درس و مدرسهایم. کتابی است که در برگ برگش، وقایعی درسآموز، به زبان ساده و رسا بیان شده است. درسهایی در مورد کشورداری و کشورگشاییها، سرکشیها، کینهتوزیها، خودمطلقانگاریها و یادآوری اوجهایی که به حضیض افتادهاند و نامهایی که نماد آبادانی یا ننگ ویرانی این سرزمین شدهاند.
محمدرضا توکلیزاده- رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی// حوادث و بحرانها، بیش از هر سازوکاری، ظرفیتهای واقعی سیستمها را در معرض داوری قرار میدهند. تجاوز رژیم غاصب صهیونیستی به خاک کشورمان که با شدت کمسابقهای زیرساختهای حیاتی کشور را هدف گرفت، بار دیگر این حقیقت را عیان ساخت که تمرکز شدید منابع، تصمیمسازیها و اختیارات در پایتخت، در بزنگاههای بحرانی، نه تنها به تنگنای راهبردی بدل میشود، بلکه نقطه آسیبپذیری سیستماتیک کشور نیز از همین بخش خواهد بود.
موسی غنینژاد ـ اقتصاددان // در وضعیت جنگ تحمیلی اسرائیل به ایران و در شرایطی که دولتهای اکثریت قریب به اتفاق کشورهای غربی و در رأس آنها ایالات متحده آمریکا که دیگر مستقیما وارد جنگ شده است، عملا طرف کشور مهاجم را گرفتهاند، کشور ما در مجامع بینالمللی مانند سازمان ملل متحد و آژانس بینالمللی انرژی اتمی گوش شنوایی در مقابل خود نمیبیند. در این شرایط به نظر میرسد اتخاذ دو تدبیر اصولی و موثر ضرورت مبرم دارد: یکی مخاطب قرار دادن افکار عمومی جهانیان به منظور ایجاد فشار روی دولتهایی که طرف کشور مهاجم را گرفتهاند و دیگری فراهم آوردن زمینههای لازم برای گسترش و تحکیم اتحاد میان اقشار و آحاد ملت ایران.
تيمور رحماني ـ اقتصاددان // همانطور که پزشکان وظایفی دارند، علمای علم سیاست و روابط بینالملل وظایفی دارند، روانشناسان و جامعهشناسان وظایفی دارند، اقتصاددانان نیز وظایفی دارند و هدف از انجام همه این وظایف آن است که از درد و رنج شهروندان در شرایط جنگی کاسته شود. همانطور که یک هموطن با درک مشقت هموطنان خود در حد توان امکان اسکان و پذیرایی آنهایی که خانه و کاشانه خود را ترک کردهاند، فراهم میکند، متخصصان هم لازم است آنچه با آموزش و تحقیق یاد گرفتهاند را بهکار گیرند، بلکه آلام هموطنان خود را اندکی بکاهند. همانطور که یک پزشک هنگام مراجعه بیمار کاری به این ندارد که چرا کار به بیماری کشیده است و به عنوان یک واقعیت باید نگران مداوای بیمار باشد، یک اقتصاددان هم در چارچوب کار حرفهای خود به این موضوع کاری ندارد که چرا چنین شرایط جنگی پیش آمدهاست و موظف است در چارچوب دانش تخصصی خود به راههای کاهش آسیب مردم در شرایط دشوار بیندیشد. واضح است که در مورد سیاست پولی در شرایط دشوار جنگی دستگاه سیاستگذاری پولی در چارچوب محدودیتهای بیشتری که با آن روبهرو میشود، لازم است اهداف اساسی خود را پیگیری کند. در ضمن، اظهارنظر و توصیه توسط متخصصان بسیار سادهتر از مدیریت سیاست پولی توسط کسانی است که در مسند سیاستگذاری و اجرای سیاست پولی هستند. به قول معروف، ما که از دور دستی بر آتش داریم ممکن است انجام سیاست پولی را کاری ساده تشریح کنیم، در حالیکه در عمل دشوار است؛ با این حال ما با پول این مردم درس خواندهایم و تا آنجایی که لازم است باید بدهی خود را به مردم پس بدهیم.
محمدرضا توکلیزاده – رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی// در هنگامهای که میهن اسلامی درگیر بحرانهای سهمگین و تهدیدات خارجی است، مفهوم «مسئولیت اجتماعی» دیگر صرفا یک فضیلت اخلاقی یا کنشی داوطلبانه نیست، بلکه به تکلیفی ملی، مدنی و تاریخی بدل میشود؛ تکلیفی که بر دوش تمامی اقشار جامعه سنگینی میکند، اما بیتردید، جایگاه و نقش فعالان اقتصادی در این عرصه، نقشی ممتاز، تعیینکننده و حیاتی است.
وقتی سایه جنگ بر سر کشوری سنگینی میکند، مردم آن کشور ممکن است تصمیمهایی بگیرند که در شرایط عادی احتمال آن تصمیمها اندک است. مثلا ممکن است سراغ خرید و ذخیره برخی اقلام غذایی و تبدیل داراییهای سرمایهای به داراییهای نقدشونده و قابل حمل بروند. از نظر شماری از افراد جامعه، در شرایط جنگی، ذخیره کردن مواد غذایی و همچنین بردن داراییها به پناهگاه امن و خرید اقلامی مانند دلار و سکه کاملا عقلانی است؛ اما آیا اخلاقی هم هست؟
محمدمهدی بهکیش ـ اقتصاددان //سوال مهمی در کشور مطرح است مبنی بر اینکه اگر قرار شود قیمت انرژی اصلاح شود، هزینههای آن را چه گروههایی باید پرداخت کنند؛ دولت، بنگاههای منتفع از ناترازی انرژی یا مردم عادی؟ بهعنوان مثال، اگر دولت بخواهد قیمت بنزین را به طرف واقعی شدن هدایت کند، آیا مردم باید تمام هزینه آن را بدهند و به جای بنزین ۱۵۰۰تومانی، بنزین ۶۰هزار تومانی یا ۸۰هزار تومانی مصرف کنند یا اینکه دولت یا ذینفعان بنگاهدار هم باید بخشی از هزینه را با تغییر رفتار خود تقبل کنند؟
تیمور رحمانی ـ اقتصاددان // آنان که به علم اقتصاد اشراف دارند و علم اقتصاد را بهعنوان یک علم تجربی مطالعه میکنند و نه حوزهای برای طرح تصورات و پندارهای غیرقابل آزمون، میدانند که تورم در ایران اولا موضوعی است ماندگار و فروکش کردنها و خیز برداشتنهای آن نه علامت رخداد جدیدی است و نه علامت درمان پایدار آن؛ ثانیا بخش غالب تورم ایران پیامد صدور دستور خرج و ایجاد تقاضایی است که در قبال آن عرضهای وجود ندارد و این صدور دستور خرج بدون توسل به خلق پول و بدون اذن نظام سیاستگذاری ناممکن است.
محمد علایی، رئیس کمیسیون آب و محیط زیست اتاق بازرگانی خراسان رضوی// دوستی میگفت: «سالهاست از ورشکستگیِ آبی و پیامدهای ویرانگرش میگویی و مینویسی. از: - برداشتِ آب بسیار بیشتر از میزانِ تغذیهی آبخوانهای زیرزمینی و کاهشِ پیوستهی رویهی آبهای زیرزمینی - کم شدنِ آبدهیِ کاریزها، چشمهها و چاهها، خشک شدنِ آنها و شور شدنِ آب و خاک - نابودیِ برگشتناپذیرِ آبخوانهای زیرزمینی، بزرگترین داراییِ بیجایگزینِ ایران - نشست و شکاف خوردنِ زمین و خراب شدنِ روستاها و شهرها، راهها و راهآهن، فرودگاهها، کارخانهها و پیشینهی تمدنیِ چند هزار ساله و امروز و فردایمان - گسترشِ کویر و کوچِ ناچارِ مردم از سرزمینی سوخته و دشتهایی مرده
موسی غنینژاد ـ اقتصاددان // در اقتصادهای مبتنی بر بازار آزاد رقابتی، پدیده چسبندگی قیمتها کمتر اتفاق میافتد. منظور از چسبندگی قیمت این است که تغییراتی در شرایط عرضه یا تقاضای بازار ایجاد شود؛ اما متناسب با آن قیمت تغییر نکند. مثلا وقتی رکود اقتصادی روی میدهد و تقاضا برای نیروی کار کاهش مییابد، انتظار میرود دستمزدها کاهش یابد؛ اما چنین اتفاقی روی نمیدهد و علت آن هم اغلب فشار اجتماعی ناشی از تشکلهای کارگری یا قدرت سیاسی حاکم است که مانع کارفرمایان از کاهش دستمزدها میشوند.
علیرضا شمسفرد، رئیس اتاق مشترک ایران و لهستان طی یادداشتی که همزمان با برگزاری ایراناکسپو تنظیم شده است، چالشها و راهکارهای پیشنهادی برای توسعه صادرات به لهستان را مطرح میکند.
محمدرضا توکلیزاده، رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی در یادداشتی درباره ظرفیتهای صادراتی استان نوشت: برای توسعه صادرات خراسان رضوی با ضعف در حوزه حملونقل، فقدان شناخت عمیق از بازارها و موانع گمرکی مواجه هستیم.
سید حامد حکم آبادی ـ کارشناس دفتر کشاورزی اتاق بازرگانی خراسان رضوی // کشاورزی بهعنوان یکی از ارکان اقتصاد کشور، نقش مهمی در تأمین امنیت غذایی، اشتغالزایی و تولید ناخالص داخلی (GDP) ایفا میکند. این بخش با تولید انواع محصولات زراعی، باغی، دامی و شیلاتی، سهم بسزایی در تأمین نیازهای داخلی و صادرات دارد. با وجود این نقش حیاتی، وضعیت سرمایهگذاری در کشاورزی ایران طی دهههای اخیر با نوساناتی همراه بوده که نتیجه آن عدم توسعه زیرساخت ها، بهرهوری پایین، کمبود تجهیزات و ماشین آلات پیشرفته در بسیاری از زیربخشها بوده است.بررسی روند سرمایهگذاری در این بخش طی سالهای اخیر نشاندهنده چالشها و فرصتهایی است که نیازمند توجه ویژه و سیاستگذاریهای هدفمند است.
فرهاد سحرخیز، عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی// کشاورزی یکی از قدیمیترین و اساسیترین بخشهای اقتصاد بشری است که در جوامع مختلف بهویژه کشورهای در حال توسعه و پیشرفته نقش حیاتی ایفا میکند. این بخش نه تنها منبع اصلی تأمین غذا برای جمعیتهای جهانی است، بلکه بهعنوان یکی از منابع اصلی تأمین مواد خام برای صنایع مختلف، اشتغالزایی و رشد اقتصادی عمل میکند. اما بهدلیل تغییرات اقلیمی، کاهش منابع طبیعی و چالشهای اقتصادی، صنعت کشاورزی نیازمند تحول و بهبود مداوم است. یکی از ابزارهای اصلی برای دستیابی به این هدف، جذب سرمایهگذاری در کشاورزی است.
دکتر موسی غنی نژاد ـ اقتصاددان // در مذاکرات جاری میان ایران و آمریکا کدام پیشنهاد با مضمون اقتصادی میتواند برای دو طرف جذاب باشد؟ بدون تردید اولویت نخست ایران در مذاکرات، برداشته شدن تحریمهای اقتصادی و برای آمریکا، تضمین عینی برای دستنیافتن ایران به سلاح هستهای است.
دکتر محمدجواد بناءزاده ـ تحلیلگر حوزه مالی // براساس اطلاعات بانک جهانی، تولید ناخالص داخلی ایران در سال ۲۰۱۲ به حداکثر خود معادل ۶۴۴میلیارد دلار رسید و سپس در سال ۲۰۲۰ با ۲۶۲میلیارد دلار به کمینه خود از سال ۲۰۰۶ کاهش یافت و در نهایت با سهسال رشد اقتصادی مثبت پیاپی در سال ۲۰۲۳ به ۴۰۴میلیارد دلار رسید. براساس تحلیل صندوق بینالمللی پول، رشد اقتصادی برای سال ۲۰۲۴ برابر ۳.۷درصد، برای سال ۲۰۲۵ برابر ۳.۱درصد و برای سال ۲۰۲۶ برابر ۲.۸درصد برآورد و پیشبینی شده است. ایران بهعنوان یک اقتصاد نوظهور برای افزایش رفاه اجتماعی از طریق سرانه تولید ناخالص ملی و کاهش تورم نیازمند رشد اقتصادی بالاتری است.
حسن خوشپور ـ مدیرکل اسبق سازمان برنامه // شعار سال ۱۴۰۴ سرمایهگذاری برای تولید انتخاب شده است و مخاطب آن همه سرمایهگذاران بالقوه ایرانی، اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی خصوصی (واقعی)، دولت و شبهدولتیها، نهادهای عمومی و دیگر سازمانهای دارای فعالیتها و انگیزههای اقتصادی هستند.
محمدحسین روشنک، عضو هیات رئیسه اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی// رهبری که سالهاست درد کشور که همان اقتصاد سفرههای مردم است را شناختهاند و اقتصاد را در اولویت نخست کشور قرار دادهاند، سال ۱۴۰۴ را نیز سال «سرمایهگذاری برای تولید» نام نهادند. اما برای بررسی ابعاد این شعار و چندوچون تحقق آن، ابتدا بایستی تعریفی جامع از تولید ارائه گردد؛ بر این باورم که منظور از تولید، ایجاد اشتغال و خلق ثروت ملی در تمام حوزههای کشاورزی، دام و طیور، آبزیان، عمران، صنعت، معدن، صادرات، واردات (تجارت خارجی)، توزیع (بازرگانی داخلی اصناف)، گردشگری و هر فعالیتی است که به اشتغال و خلق ثروت حلال برای کشور منجر شود.
تیمور رحمانی ـ عضو هیات علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران // بدون هیچ تردید و بدون هیچ تفاوت نظر میان اقتصاددانان، رشد و توسعه اقتصادی نیازمند سرمایهگذاری است و بدون سرمایهگذاری، امکان دستیابی به رشد اقتصادی پایدار وجود ندارد
شهریار زهدی ـ دبیر کمیسیون انرژی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی // در هر سال، میلیاردها مترمکعب از سرمایههای ارزشمند طبیعی کشور، در هیأت گازهای همراه نفت، بیثمر و خاموش، در آتش مشعلهای پالایشگاهها میسوزد؛ فرآیندی که در ادبیات صنعت انرژی از آن با عنوان «فلرینگ» یاد میشود. نعمتی از کفرفته که میتوانست نهتنها موتور صنعت را با شتابی بیشتر به حرکت درآورد، بلکه هوایی پاکتر و سالمتر را برای مردمان این سرزمین به ارمغان آورد. هوایی که، بهویژه برای ساکنان مناطق پیرامون میادین نفت و گاز، میتوانست حامل مقادیر کمتری از آلایندههایی چون دیاکسید کربن، دیاکسید گوگرد و اکسیدهای نیتروژن باشد و بدینترتیب، از بروز پیامدهای سنگین زیستمحیطی چون افزایش خطر ابتلا به سرطان، بیماریهای تنفسی، تخریب اکوسیستمها و آسیب به کشاورزی محلی جلوگیری کند. با این همه، بر خلاف مسیر عقلانیت زیستمحیطی و توسعه پایدار، ایران در سال ۲۰۲۳ بیشترین رشد در حجم گازهای سوزاندهشده از طریق فلرینگ را در سطح جهانی تجربه کرده است؛ بهگونهای که در برابر تنها ۱۰ درصد افزایش در تولید نفت، رشد ۱۹ درصدی در حجم فلرینگ ثبت شده است. این روند، جایگاه ایران را پس از روسیه، به دومین کشور جهان در سوزاندن گازهای همراه نفت از منظر حجم، ارتقا داده است؛ جایگاهی تلخ که بهروشنی از عدم بهرهبرداری بهینه از منابع ملی حکایت دارد.
نجمه سوری، کارشناس مرکز پژوهشهای اتاق بازرگانی خراسان رضوی// طبق آخرین داده های گمرک، گزارش تجارت خارجی 11 ماهه سال 1403 حاکی از رشد ارزشی و وزنی صادرات غیرنفتی و واردات نسبت به مدت مشابه سال قبل است. در این بازه زمانی، مجموع تجارت خارجی ایران معادل ۱۱۷ میلیارد دلار بوده که از نظر ارزش دلاری رشد ۹.۲ درصدی را نسبت به مدت مشابه سال گذشته نشان می دهد.
احمد اثنی عشری، نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی** بالاخره پس از سالها گفتوگو و نظرخواهی در مورد تعطیلات آخر هفته، مجلس شورای اسلامی علیرغم انتظارات بخش خصوصی و فعالان اقتصادی، تعطیلی روزهای پنجشنبه را تصویب نمود. افزودن زمانهای تعطیل با توجه به حدود 30 روز تعطیلات رسمی کشور، 52 روز جمعه و 52 روز پنجشنبه و 30 روز مرخصی سالانه، روزهای کاری در کشور را سالانه به حدود 200 روز کاهش میدهد و اگر روزهای تعطیلی به خاطر قطع برق و گاز را اضافه کنیم، عملاً حدود 50 درصد روزهای سال را در تعطیلی به سر میبریم. به باور نگارنده، این امر هزینهای حدود 400 همت در سال به دولت تحمیل میکند.