• امروز : سه‌شنبه - 5 آبان - 1405
  • برابر با : Tuesday - 27 October - 2026
کل 6928 امروز 9

یادداشت ها

02آبان
گامی برای کاهش تورم افسارگسیخته

گامی برای کاهش تورم افسارگسیخته

دکتر موسی غنی‌نژاد ـ اقتصاددان // در سال‌های گذشته و به‌ویژه بعد از ۲جنگ اخیر، تورمی افسارگسیخته و مهلک دامن اقتصاد ما را گرفته و کارد را به استخوان مردم رسانده است. تردیدی نیست که در شرایط حاضر مهم‌ترین و عاجل‌ترین اقدام برای حل معضلات سیاسی و اقتصادی کشور از جمله تورم، پایان دادن به وضعیت به شدت ناپایدار فعلی است. برای فرونشاندن نااطمینانی حاکم بر کل اقتصاد ملی باید وضعیت نه جنگ و نه صلح پایان یابد و روابط بین‌المللی و مراودات با کشورهای همسایه به وضع رضایت‌بخشی برسد.

30مهر
روز ملی صادرات؛ یادآور تلاش‌های بازرگانان واقعی و ضرورت احیای وزارت بازرگانی

روز ملی صادرات؛ یادآور تلاش‌های بازرگانان واقعی و ضرورت احیای وزارت بازرگانی

محمدحسین روشنک، عضو هیات رئیسه اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی** ۲۹ مهرماه، روز ملی صادرات، فرصتی است برای گرامی‌داشت جایگاه صادرکنندگان واقعی کشور؛ همان سربازان بی‌ادعا و افسران جبهه تجارت ایران که سال‌هاست بدون متولی، در مسیر دشوار توسعه اقتصادی گام برمی‌دارند. این روز یادآور تلاش‌ها، رنج‌ها و در عین حال، افتخارات بزرگ جامعه بازرگانان کشور است.

29مهر
نقش زنان در توسعه صادرات ایران؛ از ظرفیت‌های پنهان تا راهکارهای توانمندسازی

نقش زنان در توسعه صادرات ایران؛ از ظرفیت‌های پنهان تا راهکارهای توانمندسازی

آذر کیانی نژاد، رئیس کانون زنان بازرگان خراسان رضوی** صادرات به‌عنوان موتور محرک رشد اقتصادی، یکی از شاخص‌های اصلی توسعه‌یافتگی کشورها محسوب می‌شود. در ایران نیز، با وجود چالش‌های ساختاری اقتصاد و فشارهای بین‌المللی، صادرات غیرنفتی همچنان یکی از مسیرهای حیاتی برای تنوع‌بخشی به منابع درآمدی و کاهش وابستگی به نفت به شمار می‌آید. با این حال، ساختار صادرات ایران هنوز از ظرفیت‌های بالقوه‌ نیمی از جمعیت کشور یعنی زنان، بهره‌برداری کامل نکرده است. در شرایطی که زنان ایرانی سهم بالایی از آموزش عالی، نوآوری، و فعالیت‌های کارآفرینانه را به خود اختصاص داده‌اند، حضور آن‌ها در عرصه صادرات هنوز محدود و گاه نمادین است.

27مهر
چرا نمی‌توانیم بین‌المللی شویم؟

چرا نمی‌توانیم بین‌المللی شویم؟

دکتر محمود سریع‌القلم ـ استاد دانشگاه شهید بهشتی // کانونی‌ترین علتی که یک کشور بین‌المللی می‌شود، ساختار اقتصادی آن است. به محض اینکه دولتی تصمیم گرفت و مقرر کرد مسوولیت تولید، توزیع، کسب درآمد، ایجاد اشتغال و معاش مردم نزد او باشد، ضرورت بین‌المللی شدن اقتصاد و کشور خود را از میان برداشته است. نمونه بارز این وضعیت، اتحاد جماهیر شوروی است. در مقابل، وقتی دولتی زنجیره تولید، مصرف، درآمد و اشتغال را به بخش خصوصی محول کند، «مجبور» می‌شود نظام اقتصادی خود را در معرض اقتصاد بین‌الملل قرار دهد. بخش خصوصی به قیمت، فروش، بهینه‌سازی مواد اولیه، رقابت، کیفیت خدمات، زمان، کارآمدی و وضعیت بازار حساس است.

22مهر
استاندارد؛ زیربنای اعتماد و پیش‌شرط توسعه پایدار

استاندارد؛ زیربنای اعتماد و پیش‌شرط توسعه پایدار

محمدرضا توکلی‌زاده، رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی در یادداشتی به مناسب روز جهانی استاندارد نوشت: روز جهانی استاندارد و روز ملی کیفیت، فرصتی است برای بازخوانی نقش حیاتی «استانداردسازی» و «بهبود مستمر کیفیت» در تعالی اقتصاد ملی، ارتقای جایگاه تولید ایرانی و صیانت از حقوق مصرف‌کنندگان.

16مهر
سرمایه‌گذار؛ قربانی بی‌ثباتی تصمیم‌ها

سرمایه‌گذار؛ قربانی بی‌ثباتی تصمیم‌ها

محمدرضا توکلی‌زاده، رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی

16مهر
حکمرانی اقتصادی؛ بدون گفت‌وگو؟

حکمرانی اقتصادی؛ بدون گفت‌وگو؟

علی کبیر - دبیرکل اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی

09مهر
بازگشت درد گران تورم

بازگشت درد گران تورم

دکتر تیمور رحمانی - عضو هیات علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران //// مطابق آنچه از سال قبل پیش‌بینی می‌کردیم، حتی اگر جنگ دوازده‌روزه رخ نمی‌داد و مکانیسم ماشه فعال نیز نمی‌شد، اقتصاد ایران در مسیر افزایش نرخ تورم قرار گرفته بود و این امر از مواردی است که نشان می‌دهد،

18شهریور
رانت یا ارز تک‌نرخی؟

رانت یا ارز تک‌نرخی؟

پویا جبل‌عاملی ـ اقتصاددان // «حالا وقت تک‌نرخی شدن ارز نیست!» این جمله‌ای است که برخی می‌توانند همیشه برایش استدلال بیاورند: یک روز تحریم آمریکا، روز دیگر تحریم شورای امنیت، روزی افت درآمد نفتی، صباحی دیگر تورم بالا و… . واقعیت این است که از منظر این گروه هیچ زمانی وقت تک‌نرخی شدن ارز نیست.

16شهریور
شانگهای می‌تواند از تنگناهای مالی ایران بکاهد؟

شانگهای می‌تواند از تنگناهای مالی ایران بکاهد؟

وحید قربانی ـ دکترای روابط بین‌الملل و کارشناس مسائل چین // ایران از سال ۱۳۸۴ به‌عنوان عضو ناظر و از تیرماه ۱۴۰۲ به‌طور رسمی به‌عنوان عضو کامل به سازمان همکاری شانگهای پیوست. طبیعی است که پس از این فرآیند طولانی، ایران به دنبال بهره‌برداری حداکثری از این عضویت باشد

12شهریور
درآمد ناپایدار؛ هزینه پایدار

درآمد ناپایدار؛ هزینه پایدار

جعفر خیرخواهان ـ اقتصاددان // «سال‎های رونق نفتی، ولخرجی را فضیلت و عین عدالت جلوه می‌دهد؛ اما در روزگار رکود و افول نفتی، صورت‌حساب تعهدات روی میز می‌آید و زنگ‌ها به‌صدا درمی‌آید.» این خلاصه‌ درد مشترکی‌ است که ماکس کوردن (Max Corden) اقتصاددان دانشگاه ملبورن استرالیا (درگذشته به سال ۲۰۲۳)، پس از دومین شوک نفتی، در مقاله سال۱۹۸۴ خود با عنوان «بخش پررونق و تحلیل اقتصادی بیماری هلندی» هشدارش را داد: بیماری هلندی واقعی فقط صنعت‌زدایی و کشاورزی‌‎زدایی بر اثر اضافه‌ارزش یافتن پول ملی نیست، خطر آنجاست که دولت‌ها در سال‌های وفور، با درآمد بخش رونق‌گرفته یعنی صنعت نفت، «سطحی از خدمات و تعهدات اجتماعی ایجاد می‌کنند که پایدار نیست» و کاهش‌‌ دادن‌ آن در آینده نیز به‌لحاظ سیاسی دشوار و پرهزینه است.

04شهریور
فصل جدید روابط اقتصادی با پاکستان

فصل جدید روابط اقتصادی با پاکستان

رضا مسرور ـ  دبیر شورای عالی مناطق آزاد // در چارچوب سیاست راهبردی دولت چهاردهم مبنی بر اولویت‌بخشی به توسعه روابط با همسایگان و در راستای عملیاتی‌سازی توافقات سفر اخیر ریاست محترم جمهوری به پاکستان، فصل نوینی از همکاری‌های اقتصادی میان دو کشور گشوده شده است.

25مرداد
انزوای مالی

انزوای مالی

محمدمهدی بهکیش ـ اقتصاددان // اهمیت معاهده FATF برای ایران بسیار گسترده است؛ زیرا همزمان که فضای مالی بین‌المللی را به روی ایران باز می‌کند، پنجره‌ای است که می‌تواند بخشی از مذاکرات ایران و غرب را در خود جای دهد؛ از آن مهم‌تر آنکه دعوت به مذاکره، در زمانی صورت می‌گیرد که دبیر جدید شورای عالی امنیت ملی در ایران منصوب شده است.گروه ویژه اقدام مالی یا FATF یک سازمان بین‌دولتی است که توسط ۷ کشور صنعتی موسوم به گروه ۷ در سال ۱۹۸۹ به ‌وجود آمد و در پاریس مستقر شد تا وظیفه حفاظت از بازارهای مالی جهان را از طریق تدوین استانداردها و سیاست‌های بین‌المللی برای مقابله با پول‌شویی (AML)، تامین مالی تروریسم (CFT) و اخیرا تامین مالی اشاعه سلاح‌های کشتار جمعی (PF) را تامین کند.

20مرداد
ایران و کریدور زنگزور

ایران و کریدور زنگزور

لطفعلی بخشی ـ استاد بازنشسته اقتصاد // در طول سال‌ها بیشترین مبادلات ایران با کشورهای اروپایی و ماورای قفقاز از راه‌های زمینی و مسیر ارمنستان انجام می‌شود. قرارداد اخیر جمهوری آذربایجان و ارمنستان در کاخ سفید در حضور ترامپ، ممکن است اختلالاتی در این مسیر سنتی دسترسی ایران به اروپا ایجاد کند.

18مرداد
تصمیم‌گیری در غبار

تصمیم‌گیری در غبار

محسن جلال‌پور ـ فعال اقتصادی // این روزها هر کس را که می‌بینیم، بی‌درنگ می‌پرسد: آینده چه خواهد شد؟ به کدام سو می‌رویم؟ و در این شرایط چه باید کرد؟ آنها که دستی در اقتصاد دارند، هر روز در کوچه و خیابان با انبوهی از این پرسش‌ها روبه‌رو می‌شوند؛ اما حقیقت این است که پاسخ روشنی برای این سوال‌ها وجود ندارد. فضای کشور غرق در ابهام است و نااطمینانی، مانند مه غلیظ، تصمیم‌گیری را در همه سطوح ناممکن کرده است. در سطح فردی، مردم با پرسش‌های بی‌پاسخ دست‌وپنجه نرم می‌کنند و در سطح تصمیم‌گیری‌های کلان نیز نوعی «بی‌تصمیمی» حاکم است.

13مرداد
سراب سوزان یارانه آب

سراب سوزان یارانه آب

تیمور رحمانی ـ عضو هیات‌علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران // سرزمینمان روزهای سختی را پشت سر می‌گذارد و بخش اصلی این سختی پیامد نوع نگاه به تخصیص منابع طی یک دوره طولانی است. درحالی‌که سیاسیون به دنبال آن هستند تا از هر دشواری اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی رقبای خود را تخریب کنند و آینده‌ای برای خود دست و پا کنند؛ پدیده‌ای که از زمان‌هابیل و قابیل برقرار بوده و برقرار خواهد بود. ضرورت دارد اصحاب علم اقتصاد بی‌علاقه به جنگ و دعوای سیاسی به تبیین مسائل اقتصادی با عینک علم اقتصاد بپردازند و یادآوری کنند که چگونه مشکلات انباشته‌شده و تبدیل به چالش و ابرچالش و سوپر ابرچالش و از این قبیل اسامی شده‌اند و چگونه باید نوع نگاه به تخصیص منابع تغییر کند تا فقط بخشی از کژی‌های اقتصاد کاسته شود و ادامه حیات در این سرزمین را ممکن سازد.

05مرداد
تاریخ آب در فلات ایران

تاریخ آب در فلات ایران

حسن جلال‌پور ـ فعال بخش خصوصی //   به طور تاریخی «آب» در فلات ایران به‌عنوان اصلی‌ترین عنصر تمدنی از دیرباز نزد ایرانیان واجد اهمیت خاص بوده‌ است. آناهیتا، فرشته نگهبان آب، الهه‌ای ساخته ذهن ایرانی در صیانت از منابع آب تلقی می‌شده و آب در هویت هنری، فرهنگی و معماری ایران صاحب نقش و جایگاه رفیعی بوده ‌است.

03مرداد
ورشکستگی ویرانگر آب و چاره‌ کار

ورشکستگی ویرانگر آب و چاره‌ کار

محمد علایی، رئیس کمیسیون آب و محیط زیست اتاق خراسان رضوی

01مرداد
تبعات یک بخشنامه دردسرساز برای بنگاه‌های اقتصادی

تبعات یک بخشنامه دردسرساز برای بنگاه‌های اقتصادی

احمد اثنی‌عشری ـ عضو رئیسه اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی// در روزگاری که بنگاه‌های اقتصادی و کارآفرینان کشور زیر بار سنگین هزینه‌های تولید، نوسانات بازار، الزامات قانونی و چالش‌های ناشی از بحران‌های داخلی و خارجی نفس می‌کشند، انتظار می‌رود سیاست‌گذاران و نهادهای اجرایی با رویکردی تسهیل‌گر و مدبرانه، در پی حمایت از تولید باشند؛ نه آنکه با صدور بخشنامه‌هایی چالش‌زا و فاقد مبنای قانونی روشن، بر فشارهای موجود بیافزایند.

31تیر
بازآفرینی توسعه منطقه‌ای با نقش‌آفرینی اتاق‌های بازرگانی

بازآفرینی توسعه منطقه‌ای با نقش‌آفرینی اتاق‌های بازرگانی

علی‌ کبیر- دبیرکل اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی //// امروزه نظر به پیچیدگی‌ها و چالش‌های اقتصاد کلان، ضرورت بازتعریف و تقویت نقش نهادهای میانجی و غیردولتی همچون اتاق‌های بازرگانی در سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌ریزی‌ها، آن هم با رویکرد منطقه‌ای (که بهره‌برداری حداکثری از ظرفیت‌ها را در این مختصات فراهم‌ می‌کند) بیش از پیش آشکار شده است.

31تیر
مسیر دشوار جلب اعتمادِ سرمایه‌های گُریزپا
یادآوری بعضی الزامات به بهانه به بهانه یک نامگذاری

مسیر دشوار جلب اعتمادِ سرمایه‌های گُریزپا

محمدرضا توکلی‌زاده - رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی // در جهان پُرتلاطم امروز که سرمایه، سیال‌ترین مولفه اقتصاد جهانی است و در کسری از ثانیه از قاره‌ای به قاره‌ای دیگر کوچ می‌کند، اعتماد را باید مهم‌ترین بنیان برای جلب و نگه‌داشت آن دانست.

30تیر
چهار سناریو پس از آتش‌بس

چهار سناریو پس از آتش‌بس

عليرضا سلطانی ـ تحلیلگر مسائل بین‌الملل // جنگ ۱۲روزه و به‌طور خاص وضعیت ایجادشده پس از جنگ تحت هر عنوانی، اقتصاد ایران را در یکی از سخت‌ترین و مبهم‌ترین دوران تاریخی خود در نیم‌قرن اخیر قرار داده است. این شرایط هرچند هنوز آثار و نشانه‌های خود را در شاخص‌های اصلی اقتصاد به جز بازار سرمایه نشان نداده، اما این به معنای آرامش اقتصاد و به عبارت برخی از فعالان سیاسی واکسینه شدن اقتصاد ایران به چالش‌های سیاسی و ژئوپلیتیک نیست، بلکه باید از شرایط و آرامش ظاهری به‌عنوان آرامش قبل از توفان یاد کرد.

24تیر
بسته دولتی، بورس را احیا می‌کند؟

بسته دولتی، بورس را احیا می‌کند؟

هلن عصمت‌پناه ـ مدرس دانشگاه و تحلیلگر مالی // چندی پیش آقای گودرزی، مدیرعامل بورس، از نهایی شدن نسخه‌‌‌ جدید بسته‌‌‌ تثبیت بازار خبر داد و گفت: تداوم حمایت مستقیم از سهام، بهبود مدیریت سبدها و صندوق‌ها، استفاده از ابزار مشتقه‌‌‌ای مانند اوراق تبعی و اختیار معامله و اصلاح برخی مقررات، بخشی از بسته تثبیت و رونق بازار هستند.

23تیر
معمای بزرگ حذف صفر

معمای بزرگ حذف صفر

ولی‏‏‌الله سیف ـ رئیس کل اسبق بانک مرکزی // در سال‌های اخیر بنا بر دلایل مختلف شاهد نرخ‌های تورم بالا، در دامنه ۴۰‌درصد بوده‌ایم که زمینه تضعیف شدید واحد پول و افزایش تدریجی تعداد صفرها را فراهم آورده است. این امر باعث شده است پیشنهادهایی در مورد حذف تعدادی از صفرها مطرح شود و حتی در مواردی برخی از مسوولان نیز اشاراتی به احتمال انجام آن داشته‌اند.

21تیر
جنگ، بورس و سهامدار خرد

جنگ، بورس و سهامدار خرد

حسین عبده تبریزی ـ اقتصاددان // بازار سهام ایران در ۲ماه ابتدایی سال ۱۴۰۴ اندکی رشد را تجربه کرد؛ اما پس از آن، روندی فرسایشی و بدون جهش جدی در پیش گرفت. شاخص کل که در ابتدای سال با امیدواری‌هایی درخصوص بهبود شرایط اقتصادی و کنترل تورم همراه شده بود، به‌تدریج و بیشتر تحت تاثیر روابط خارجی کشور وارد دوره‌ای از رکود در معاملات، بی‌اعتمادی سرمایه‌گذاران و نبود محرک‌های بنیادی شد.