قیمت جهانی مواد غذایی در مسیر صعود قرار گرفت | گندم و نهاده‌ها، پیشتاز گرانی

بررسی بولتن قیمت مواد غذایی فائو در ماه ژوئن نشان می‌دهد در ماه مه ۲۰۲۶، قیمت جهانی گندم، ذرت و برنج افزایشی بوده و شاخص دانه‌های روغنی و کنجاله نیز صعود کرده است.

بررسی وضعیت بازار مواد غذایی در ماه‌های اخیر نشان می‌دهد عوامل مؤثر بر قیمت دیگر صرفاً به میزان تولید و عرضه محصولات محدود نیست.
هزینه انرژی، حمل‌ونقل، نهاده‌های کشاورزی، شرایط آب‌وهوایی و حتی تحولات ژئوپلیتیک به شکل مستقیم‌تری وارد معادله قیمت‌گذاری مواد غذایی شده‌اند.

در گزارش پایش قیمت مواد غذایی، سطح هشدار قیمت برای بازار مورد بررسی «بالا» ارزیابی شده است.
بر اساس این گزارش، در بازارهای داخلی مورد بررسی، افزایش قیمت سوخت و حمل‌ونقل که در پی شوک‌های ایجادشده در بازارهای جهانی و تشدید تنش‌ها در منطقه غرب آسیا و بسته ماندن تنگه هرمز رخ داده، یکی از مهم‌ترین عوامل افزایش قیمت مواد غذایی اساسی در ماه‌های آوریل و مه ۲۰۲۶ بوده است.

این وضعیت نشان می‌دهد حتی در شرایطی که عرضه جهانی برخی محصولات مناسب است، بازار مواد غذایی لزوماً از فشار افزایشی قیمت در امان نیست.
هزینه رساندن محصول به بازار و ریسک‌های موجود در سمت عرضه می‌تواند بخش قابل توجهی از اثر افزایش تولید را خنثی کند.

فشار جهانی، تهدیدی برای بازار داخلی

تصویر کلی بازار جهانی مواد غذایی در ماه مه نشان می‌دهد که فشار قیمتی در بخش مهمی از کالاهای اساسی همچنان پابرجاست.
گندم و ذرت در کنار برنج، دانه‌های روغنی و کنجاله در مسیر افزایشی قرار گرفته‌اند و کاهش قیمت روغن نباتی نیز نتوانسته تصویر کلی بازار را تغییر دهد.

اهمیت این تحولات برای بازار داخلی از آنجا بیشتر می‌شود که بخشی از هزینه قیمت تمام‌شده مواد غذایی به عوامل خارج از بازار داخلی وابسته است.
افزایش قیمت انرژی و حمل‌ونقل، هزینه نهاده‌ها و اختلال در مسیرهای تجاری می‌تواند حتی محصولاتی را که از نظر عرضه جهانی وضعیت مناسبی دارند، با افزایش هزینه مواجه کند.

چشم‌انداز بازار؛ ریسک‌ها هنوز تمام نشده‌اند

مجموع تحولات بازار نشان می‌دهد کاهش قیمت مواد غذایی در کوتاه‌مدت نمی‌تواند صرفاً بر پایه افزایش عرضه جهانی محصولات محقق شود.
تا زمانی که ریسک‌های آب‌وهوایی، هزینه بالای انرژی و نهاده‌های کشاورزی و اختلال در تجارت و حمل‌ونقل ادامه داشته باشد، بازار مواد غذایی همچنان در معرض شوک‌های قیمتی قرار خواهد داشت.

در این میان، وضعیت گندم و دانه‌های روغنی اهمیت بیشتری دارد؛ چرا که افزایش قیمت این محصولات می‌تواند به صورت مستقیم و غیرمستقیم بر هزینه تولید و قیمت تمام‌شده طیف وسیعی از کالاهای غذایی اثر بگذارد.