به گزارش روابط عمومی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی، در ادامه پیگیری‌های بخش خصوصی برای رفع گلوگاه‌های عملیاتی مرز دوغارون و در راستای اجرای مصوبه حمل یکسره کالا، نشست مشترکی با حضور جعفر حسن‌زاده، معاون توسعه مدیریت و منابع، علیرضا جلال‌زایی، سرپرست معاونت عمرانی، فنی و امور زیربنایی سازمان منطقه آزاد دوغارون، امید خدادادی، نماینده اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی و نمایندگان انجمن حمل‌ونقل بین‌المللی استان برگزار شد.
در این نشست، موانع لجستیکی و مشکلات مربوط به فرایندهای گمرکی و تردد ناوگان بررسی و پس از طرح دیدگاهها و پیشنهادهای کارشناسی، مقرر شد یک مسیر اختصاصی و مجزا از درِ ورودی منطقه آزاد تا محوطه گمرک برای کامیون‌های مشمول طرح «حمل یکسره کالا» ایجاد شود.
این تصمیم در چارچوب اجرای مصوبه‌ای اتخاذ شده است که ۱۶ مهرماه ۱۴۰۵ با دستور رئیس‌جمهور و با هدف حذف توقف‌های غیرضروری در مرزها، انتقال تشریفات اصلی گمرکی به مقصد و کاهش زمان و هزینه تجارت ابلاغ شد. در ادامه، استاندار خراسان رضوی نیز بر تسریع در اجرای این طرح در مرز دوغارون تأکید و مهلتی برای تفکیک مسیر تردد کامیون‌های حمل یکسره تعیین کرد.
شناسایی گلوگاه‌های عملیاتی و برنامه‌ریزی برای اصلاح مسیر تردد
ابراهیم عطایی، نایب‌رئیس انجمن حمل‌ونقل بین‌المللی خراسان رضوی، با اشاره به بازدید میدانی اعضای هیئت‌مدیره این انجمن از مرز دوغارون در هفته گذشته اظهار کرد: این بازدید با هماهنگی کمیسیون حمل‌ونقل اتاق بازرگانی خراسان رضوی و در پی مصوبات یکشنبه‌های اقتصادی استانداری انجام شد و موضوع تفکیک مسیر کامیون‌های حمل یکسره و خروج مستقیم آن‌ها به افغانستان در دستور کار قرار گرفت.
وی افزود: براساس دستور استاندار خراسان رضوی، مقرر شده بود مسیر حمل یکسره تا ۱۶ آبان‌ماه از سایر مسیرها تفکیک شود تا کامیون‌های مشمول این طرح، بدون ورود به پارکینگ‌ها، مستقیماً به سمت افغانستان حرکت کنند. در همین راستا، جلسات و بازدیدهایی با حضور مسئولان گمرک، منطقه آزاد و پایانه مرزی انجام شد و درباره اصلاح فرایندهای تردد هماهنگی‌هایی صورت گرفت.
عطایی با بیان اینکه در جریان این بررسی‌ها، دو تا سه گلوگاه عملیاتی شناسایی شده است، خاطرنشان کرد: فرایند دیپ‌زنی و کنترل سوخت کامیون‌ها از جمله موانعی است که موجب کندی تردد ناوگان می‌شود. برای رفع این مشکلات، اصلاحاتی در چینش مسیر و ترتیب انجام فرایندها پیش‌بینی شده و مسئولان مربوطه نیز برای اجرای اقدامات مورد توافق تا پیش از نشست آینده یکشنبه‌های اقتصادی قول مساعد داده‌اند.
وی تأکید کرد: تفکیک مسیر کامیون‌های حمل یکسره و حذف توقف‌های غیرضروری می‌تواند حدود ۶۰ درصد از ترافیک مربوط به این ناوگان را کاهش دهد و به تسریع خروج کامیون‌ها از مرز کمک کند.
کاهش صف کامیون‌ها؛ نتیجه اصلاح فرایندها یا افت حجم تجارت؟
نایب‌رئیس کمیسیون حمل و نقل، ترانزیت و لجستیک اتاق خراسان رضوی در بخش دیگری از اظهارات خود، با اشاره به بهبود نسبی وضعیت تردد کامیون‌ها در ماه‌های اخیر گفت: در برخی روزها، آمار ورود و خروج ناوگان به حدود یک‌هزار و ۸۰۰ دستگاه رسیده و براساس اطلاعات ارائه‌شده در بازدید اخیر، میانگین روزانه تردد نیز حدود یک‌هزار و ۴۰۰ تا یک‌هزار و ۵۰۰ دستگاه برآورد می‌شود.
وی در عین حال هشدار داد که کاهش صف کامیون‌ها را نباید به معنای برطرف شدن مشکلات ساختاری مرز دانست و افزود: بخشی از بهبود وضعیت کنونی ناشی از کاهش جریان کالا و محدودیت فعالیت بنادر جنوبی کشور است که موجب کاهش فشار عملیاتی بر مرز شده است. بنابراین، لازم است از فرصت فعلی برای اصلاح فرایندها استفاده شود تا با بازگشت حجم تجارت به شرایط عادی، بار دیگر شاهد شکل‌گیری صف‌های طولانی و توقف‌های فرسایشی نباشیم.
عطایی با اشاره به هدف‌گذاری عبور روزانه دو هزار دستگاه کامیون از مرز دوغارون تصریح کرد: این هدف از حدود دو سال پیش مطرح بوده، اما هنوز به‌صورت پایدار تحقق نیافته است. افزایش ظرفیت عملیاتی مرز، بیش از هر چیز به اصلاح شیوه مدیریت، حذف مراحل زائد و هماهنگی مؤثر میان دستگاه‌های مستقر در این گذرگاه وابسته است.
ضرورت بازنگری در نقش پارکینگ‌ها و مکانیزه‌سازی کنترل سوخت
عطایی با انتقاد از وابستگی فرایند عبور کامیون‌ها به پارکینگ‌های مرزی اظهار کرد: مرز ماهیتاً محل عبور کالاست، نه توقف آن؛ اما در شرایط فعلی، استفاده از پارکینگ در بسیاری از گذرگاه‌ها به بخشی از فرایند تردد تبدیل شده و هزینه‌های مضاعفی را به رانندگان، شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی و صاحبان کالا تحمیل می‌کند.
وی افزود: خدمات و امکانات پارکینگ‌ها هزینه‌هایی دارد که باید تأمین شود و در چنین ساختاری، توقف کامیون می‌تواند به منبع درآمد تبدیل شود. این وضعیت ضرورت بازنگری در سازوکارهای موجود را دوچندان می‌کند. هدف از اجرای حمل یکسره نیز باید حذف توقف‌هایی باشد که ضرورتی برای انجام تشریفات قانونی و گمرکی ندارند.
نایب‌رئیس انجمن حمل‌ونقل بین‌المللی خراسان رضوی همچنین بر ضرورت مکانیزه‌سازی فرایند کنترل سوخت تأکید کرد و گفت: شیوه فعلی اندازه‌گیری و کنترل سوخت کامیون‌ها یکی از عوامل ایجاد تراکم در محدوده مرزی است. در این زمینه، مذاکراتی با مسئولان انجام شده و افزایش تجهیزات و نیروی انسانی برای تسریع این فرایند در دستور کار قرار گرفته است؛ هرچند راهکار اساسی، حرکت به سمت سامانه‌های مکانیزه و هوشمند است.
مدیریت واحد مرزی؛ حلقه مفقوده اصلاحات دوغارون
عطایی با اشاره به ضرورت هماهنگی دستگاه‌های اجرایی مستقر در مرز خاطرنشان کرد: اگرچه در ماه‌های اخیر نشانه‌هایی از بهبود همکاری میان مجموعه‌های مسئول مشاهده شده، اما مدیریت واحد مرزی همچنان به معنای واقعی محقق نشده است. تعدد مراجع تصمیم‌گیر و پراکندگی مسئولیت‌ها، از موانع اصلی افزایش سرعت عبور ناوگان به شمار می‌رود.
وی افزود: در نخستین نشست یکشنبه‌های اقتصادی با موضوع حمل‌ونقل، گزارشی از آثار اقتصادی، اجتماعی و سایر پیامدهای توقف ناوگان در مرز به استاندار ارائه شد و بر ضرورت افزایش نظارت و مشارکت بخش خصوصی در شناسایی و رفع این مشکلات تأکید شد.
به گفته وی، کاهش هزینه‌های تحمیلی به زنجیره حمل‌ونقل و افزایش بهره‌وری مرز، مستلزم آن است که تصمیمات اصلاحی از مرحله تصویب و توافق فراتر رفته و به تغییرات ملموس در فرایندهای اجرایی منجر شود.
دوغارون؛ پایلوت اصلاح فرایندهای مرزی
نایب‌رئیس انجمن حمل‌ونقل بین‌المللی خراسان رضوی با اشاره به انتخاب دوغارون به‌عنوان مرز پایلوت اجرای سیاست‌های اصلاحی اظهار کرد: انتظار می‌رود تجربه اجرای این برنامه، پس از ارزیابی نتایج، در سایر مرزهای استان از جمله لطف‌آباد و سرخس نیز مورد استفاده قرار گیرد.
وی با قدردانی از همراهی گمرک، سازمان منطقه آزاد و مجموعه پایانه مرزی در بررسی مسائل و پیگیری راهکارهای اجرایی تأکید کرد: استمرار همکاری دستگاه‌های مسئول با بخش خصوصی، شرط اساسی موفقیت این اصلاحات است.
بر این اساس، ایجاد مسیر اختصاصی حمل یکسره در دوغارون را می‌توان یکی از اقدامات عملی در مسیر بازنگری فرایندهای مرزی دانست؛ اقدامی که اثربخشی آن به تکمیل اصلاحات در سایر گلوگاه‌ها، هماهنگی دستگاه‌های مسئول و تداوم روان‌سازی تردد ناوگان وابسته خواهد بود. تحقق این مجموعه اقدامات می‌تواند زمینه افزایش ظرفیت عبور کالا، کاهش هزینه‌های مبادله و استفاده مؤثرتر از ظرفیت تجاری مرز دوغارون را فراهم کند.
ثبت دیدگاه
مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : 0