تأمین مالی مهمترین مانع اجرای طرح ملی بهینهسازی مصرف انرژی است
گردشگری ایران و ضرورت یک بازطراحی تازه
رفتارهای آسیبزننده به همکاریهای سازمانی
عبور تورم از دالان التهاب؟
نگاهی به نقش هوش مصنوعی در تحول خدمات تجاری و توسعه صادرات استان
چه کنیم کارکنان مسوولیت کار خود را بپذیرند؟
دهه فرسایش قدرت تجاری
از مدیریت مصرف انرژی تا گشودن مسیرهای جدید صادرات خدمات فنی و مهندسی
بیشتر مدیران ارشد اعتقاد دارند که به خوبی با افراد همکاری میکنند و اطرافیان خود را توانمند میسازند. با این حال، نظرسنجی از ۱۰ هزار فرد شاغل و ۴۰۰مدیر ارشد نشان داد که دو رفتار خاص مدیران باعث میشود کارکنان به نوعی کوچک شوند و فرصت رشد و همکاری کمتری داشته باشند: سلطه بر مکالمات و مدیریت مداخلهگرا. این دو رفتار، دقیقا نشان از تخصص و صلاحیت مدیران دارد و در سالهای نخست فعالیت آنها عامل موفقیتشان میشود.
آیا دوراهی تامین مالی دولت و بخش خصوصی، باعث شکلگیری یک دوره جدید رکود تورمی خواهد شد؟ محدودیت ترازنامه بانکها، یکی از روشهایی است که سیاستگذار برای مهار تورم در نظر گرفته است، این سیاست از یکسو باعث افت رشد نقدینگی شده و از سوی دیگر، تامین مالی بخش خصوصی از طریق بانکها را محدود کرده است. در مقابل، دولت برای هزینههای خود محدودیت قابل توجهی ندارد و این روند بهدلیل استقراض غیرمستقیم از بانک مرکزی باعث شارژ پایه پولی شده است که میتواند زمینه ساز افزایش تورم شود. در این شرایط بخش خصوصی عرضه محصولات خود را کاهش خواهد داد که شرایط را برای رکود و در ادامه آن افزایش سطح قیمتها بهدلیل کاهش عرضه کالاها فراهم میکند. در این وضعیت اگر در آینده بهدلیل متغیر غیراقتصادی انتظارات تورمی تغییر کند، اقتصاد ایران با رکود تورمی جدیدی همراه خواهد شد. از این نظر تا شارژ پایه پولی از طریق کسری بودجه رفع نشود، نمیتوان به کاهش پایدار تورم امید داشت.
مرکز پژوهشهای اتاق ایران در گزارش خود ضمن بررسی کارشناسی لایحه بودجه 1403، سیاستها و برنامههای مالی دولت در سال آینده را زیر ذرهبین برده است.
روسیه در تلاش است بهواسطه تنگنای تحریمی ناشی از جنگ، جایگاه ایران در بازارهای جهانی را از آن خود کند. بررسیها نشان میدهد تولید ناخالص روسیه در حوزه معدن و صنایع معدنی روند افزایشی داشته و بهنظر میرسد این کشور بعد از شروع جنگ با اوکراین بر افزایش تولید صنایع معدنی (مانند تولید فولادهای میانی، شمش آلومینیوم و...) تمرکز دارد.براساس گزارشی که بازوی پژوهشی مجلس شورای اسلامی در خصوص تاثیر جنگ روسیه و اوکراین بر بخش معادن ایران تهیه کرده است، وجود فرصتهای متعدد در بخش معدن، نیروی محرکی برای گسترش همکاریهای اقتصادی بینالمللی و توسعه صادرات کشورهاست. ایران نیز دارای ظرفیتهای متعدد اقتصادی برای بهرهبرداری از منابع معدنی در اقتصاد ملی است که از آن جمله میتوان به ارزآوری ۲۱میلیارد و ۹۳۲میلیون دلاری صادرات محصولات این زنجیره در سال ۱۴۰۱ (حدود ٢٠درصد از صادرات غیرنفتی کشور) اشاره کرد. با توجه به ارزآوری قابلتوجه زنجیره معدن و صنایع معدنی برای کشور که بیش از ٧٠درصد آن را صنایع فولاد و آلومینیوم تشکیل میدهد، هرگونه تغییر در روند تجارت جهانی آن میتواند تاثیر قابلتوجهی بر اقتصاد ملی بگذارد.
بر اساس گفتههای مدیر رصدخانه مهاجرتی ایران، سالنامه مهاجرتی برای نخستینبار آماری بر مبنای تفکیک جنسیتی ارائه داده است. این آمار نشان میدهد در سال۲۰۲۱ بالغ بر ۵۲درصد اقامتهای دائم صادرشده برای ایرانیان در کانادا، ۴۵درصد در فنلاند و ۴۹درصد در استرالیا مربوط به زنان بوده است. مهاجرت زنان در سالهای اخیر افزایش یافته است.
مرکز پژوهشهای مجلس در گزارشی با این هشدار که بیش از 35 درصد جمعیت کشور در معرض خطر فرونشست زمین قرار دارند، اعلام کرد: تا سال 1401 از مجموع 609 دشت مطالعاتی کشور 410 دشت در شرایط بحرانی اضافهبرداشت آب قرار گرفتهاند.
بهگفته غلامحسین دوانی، برخلاف تصور بسیاری از افراد، نسبت مالیات به تولید ناخالص داخلی در ایران کمتر از 16 درصد نیست؛ بلکه این عدد با توجه به خدمات نازل دولت به جامعه، به ارقام بالایی میرسد.
مدیر مرکز پژوهشهای اتاق بازرگانی خراسان رضوی گفت: لایحه بودجه 1403 فاقد همخوانی و همپوشانی لازم با برنامه هفتم توسعه است و این مسئله بایستی اصلاح گردد.
آنالیز تورم تولیدکننده در کنار آمار شاخص مصرفکننده حاکی از آن است که جریان کاهش تورم متوقف شده است. بر اساس آمارهای بانک مرکزی (که پس از یک وقفه طولانی ۵ساله منتشر شد) نرخ تورم نقطه به نقطه تولیدکننده در آبانماه به رقم ۳۴.۴درصد رسیده است. این نرخ تورم از اردیبهشت ماه سال جاری در یک کریدور ۳۲ تا ۳۵درصدی در حال نوسان بوده است؛ درحالیکه پیش از آن یک مسیر کاهشی را از قله ۱۰۰درصدی از اوایل سال۱۴۰۰ طی میکرده است. پیشتر تحلیل آمار تورم مصرفکننده نیز از توقف روند نزولی در هسته سخت خبر میداد. رصد این دو متغیر نشان میدهد که برای کاهش بیشتر تورم و رسیدن به سطوح پایین، نیاز به اتخاذ سیاستهای ایجابی در بخش پولی و مالی است. شاخص بهای تولیدکننده، یکی از معیارهای اندازهگیری سطح قیمت در مبدأ تولید است و میتواند بهعنوان پیشنگر تورم مصرفکننده مورد ارزیابی قرار گیرد؛ هرچند که از نگاه کارشناسان همبستگی بالایی با تورم مصرفکننده دارد.
ایران با استفاده از ظرفیت همجواری با توجه به نیازهای عمده با عراق، رابطه اقتصادی برد - برد را با همسایه غربی کلید زده؛ اما عراق در حال اجرای برنامههای برای خودکفایی و توسعه است که این رابطه را بر هم میزند.
پس از امضای بیش از ۱۵۰توافقنامه تجاری ناکام و تجربه نه چندان موفق قرارداد با ترکیه، ایران قصد دارد تفاهمنامه تجارت آزاد با اتحادیه اقتصادی اوراسیا را اجرایی کند. قراردادی که میتواند بهعنوان یک تمرین برای بازی واقعی در زمین تجارت جهانی محسوب شود. امضای تفاهمنامههای تجارت ترجیحی و آزاد میتواند آثار مثبتی را برای اقتصاد ایران به ارمغان آورد. کارشناسان معتقدند که تجارت آزاد باعث حضور هر چه بیشتر کالاهای ایرانی در بازار جهانی و جذب سرمایه خارجی و انتقال تکنولوژی به کشور خواهد شد.
گره ارزی تولید و تجارت کورتر شده است. درحالیکه قرار بود در اصلاحیه جدید بخشنامه بانک مرکزی، سپردهگذاری ریالی بنگاههای متقاضی ارز حذف شود، اما این روند ادامه دارد. بنگاهها در شرایطی مجبور به بلوکه کردن بخشی از سرمایه در گردش خود در حساب بانکها هستند که تضمینی برای تامین ارز بعد از گذشت چندماه از مسدودسازی سپرده وجود ندارد.
بر اساس گزارش آنکتاد میزان سرمایهگذاری مستقیم خارجی در اقتصاد ایران در سال 2022 تنها 1.5 میلیارد دلار بوده است. این در حالی است که اقتصاد ایران برای رشد اقتصادی 8 درصدی به سالی 10 میلیارد دلار سرمایه نیاز دارد.
در بهار امسال، بخش صنعت اقتصادی ایران با رشد 3.6 درصدی مواجه شد. بر اساس آخرین اطلاعات مرکز آمار ایران، در بهار امسال، گروه صنایع و معادن به مدد جهش 19.8 درصدی بخش استخراج نفت و گاز طبیعی، توانسته است رکورد رشد 7.3 درصدی را به ثبت برساند؛ درحالیکه رشد این گروه بدون نفت از […]
اتاق ایران طی بررسی مواد «لایحه تقویت اختیارات بانک مرکزی در مدیریت بازار ارز» در مرکز پژوهشهای اتاق ایران، مخالفت خود را به نمایندگی از بخش خصوصی، با کلیات آن اعلام کرده و پیشنهادهای اصلاحی ارائه داده است.
آمار عملکرد تجارت غیرنفتی ایران در ۸ماه منتهی به آبانماه نشان میدهد شکاف میان صادرات و واردات افزایشی چشمگیر یافته است. بر اساس آمار گمرک در این بازه، ۳۲میلیارد دلار ارزش صادرات بوده و ۴۲.۱میلیارد دلار ارزش واردات که تراز منفی ۱۰.۱میلیارد دلاری تجارت غیرنفتی تا مقطع کنونی را نشان میدهد. در سالهای پس از تحریم، ثبت این رکورد منفی سابقه ندارد. با اینحال وزیر اقتصاد در روزهای گذشته تراز تجارت را با احتساب نفت برآورد کرد و به رقم مثبت ۱۰میلیارد دلار رسید.
بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، در آبان امسال نرخ تورم سالانه مصرفکننده با 0.6 درصد کاهش به 44.9درصد رسید. در این ماه تورم نقطه به نقطه 39.2 درصد و تورم ماهانه 2.2 درصد محاسبه شده است.
گزارشها حاکی از آن است که با چراغ سبز مجمع تشخیص مصلحت نظام و بررسی موارد اختلافی، قانون بانک مرکزی در آینده نزدیک اجرایی خواهد شد. قانون بانک مرکزی، یک قانون مادر محسوب میشود و اثرات این قانون میتواند حتی در زندگی روزمره افراد جامعه منعکس شود. قرار بود که قانون جدید بانک مرکزی، با افزایش قدرت استقلال بانک مرکزی، کاهش مداخله دولت، مدرنسازی ابزارهای پولی و نظارتی شرایط را برای مهمترین هدف بانک مرکزی، یعنی مهار تورم فراهم سازد. اما به نظر میرسد که حذف و اضافه کردن موارد متعدد در طرح اولیه، باعث شد که بسیاری از کارشناسان قانون فعلی را بهتر از قانون جدید ارزیابی کنند.
لایحه بودجه۱۴۰۳ منتشر شد و به رسم سنوات گذشته، تحلیلهای متعددی بر آن نوشته شده اما در مجموع خبرهای خوشی از سندی که دولت برای دخل و خرج خود و اداره امور جاری کشور برای سال آینده ارائه کرده، به گوش نمیرسد؛ کما اینکه دولت امسال محتاطانهتر بودجهاش را چیده تا هشتش در 1403، گرو نُه نماند. البته که همچنان شکاف دخل و خرج در این بودجه انقباضی، آنقدر زیاد است که نتوان از آن چشم پوشید.
فناوری هوش مصنوعی در سه بعد داده، نیروی انسانی و زیرساختهای فنی با موانع جدی در ایران رو بهرو است. این فناوری در مراحل بعدی توسعه نیز در چهار بعد اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و اخلاقی با چالشهای کلانی همراه است. ایجاد ناترازی در بازار کار و تشدید بیکاری، نبود شفافیت، تبعیض و تهدید حریم خصوصی از جمله این چالشهاست.
کریدور زنگزور به دنبال اتصال ترکیه به قفقاز و آسیای مرکزی و در تصویر بزرگتر، اتصال اروپا و چین است که ضرورتاً سرنوشت آن با کریدور شمال - جنوب پیوند نخورده؛ اما موفقیت آن در گرو روابط حسنه ایران و جمهوری آذربایجان است.
بررسی شاخص تولید، فروش و قیمت صنایع بورسی در ماههای اخیر حاکی از روند کاهشی تقاضا در بخش صنعت است. پایش بخش حقیقی اقتصاد ایران در مهرماه سال ۱۴۰۲ نشان میدهد، در سهماه منتهی به مهرماه سال ۱۴۰۲ رشد میانگین متحرک سهماهه شاخص تولید افزایش ۰.۳درصدی و شاخص فروش کاهش ۴.۷درصدی داشته است. براین اساس، فروش صنایع بورسی با سرعت بیشتری در مسیر کاهشی پیش رفته است که به نوعی بیانگر افت تقاضا در بخش صنعت است.
بررسیها نشان میدهد از هر ۱۰۰دلار ارزشافزوده تولیدشده در جهان، ۶۷درصد به کشورهای عضو سازمان توسعه و همکاری اقتصادی، ۱۱درصد به کشورهای تازه صنعتیشده، ۹درصد به چین، ۵درصد به کشورهای عضو بریکس و تنها ۸درصد به کشورهای درحال توسعه میرسد. حال آنکه ایران نیز بهعنوان یک کشوردر حال توسعه و با وجود مزیتهای فراوان جایگاه قابل توجهی در زنجیره ارزش جهانی ندارد.
رویههای گمرکی بخشی جداییناپذیر از روند پیشرفت تجاری یک کشور هستند؛ بر اساس اعلام نهادهای بینالمللی تجاری از جمله بانک جهانی یکی از فرآیندهای تجاری مهم و تاثیرگذار در امر تجارت قوانین و مقررات گمرکی و عملکرد گمرکات کشورهای مختلف است. همچنین تحلیلگران تجارت معتقدند بدونتوجه به رو یهها و فرآیندهای تجاری پیشروی تجارت بینالملل دستیابی به بازارهای بینالمللی، برای کشورهای درحالتوسعه از جمله ایران غیرممکن است.
در سمینار آموزشی «دروازههای کسب و کار» که همزمان با هفته جهانی کارآفرینی در محل اتاق بازرگانی مشهد برگزار شد، از لازمههای ایجاد یک کسبوکار موفق و پایدار، ضرورت آشنایی با ادبیات کسبوکار و راهکارهای جلوگیری از هدررفت وقت و هزینه در این عرصه سخن به میان آمد.