فورسماژور، دموراژ و هزینههای بحران
شناسایی گلوگاههای اجرایی، مطالبه مشترک کمیسیونهای تخصصی اتاق مشهد
ناترازی انرژی؛ مهمترین چالش راهبردی صنایع غذایی کشور
درخواست بخش خصوصی برای اصلاح سیاستهای ارزی و توسعه دیپلماسی اقتصادی با کشورهای همسایه
تدوین کتابچه دستاوردهای کمیسیونهای تخصصی اتاق مشهد
مدیریت واحد مرزی و توسعه زیرساختها؛ دو شرط ارتقای نقش دوغارون در تجارت با افغانستان
توسعه ابزارهای نوین تامین مالی، راهکار عبور از محدودیتهای نظام بانکی
از پیگیری ایجاد شهرک گوهرسنگها تا ارائه بسته پیشنهادی برای هوای پاک مشهد
یک جلسه برگزار کردید که بیش از حد طول کشید. موضوعات زیادی برای بررسی وجود داشت و همه احساس میکردند باید نظرشان را بیان کنند. حالا هم خودتان برای جلسه بعدی دیر کردهاید و هم اعضای تیم، پس از بازگشت به میز کارشان، باید دوباره به یاد بیاورند پیش از اینکه جلسه کارشان را متوقف کند، مشغول انجام چه کاری بودند. این نه مشکل تمرکز است و نه مشکل بهرهوری. این مشکل به نحوه مدیریت شما برمیگردد؛ مشکلی که احتمالا هزینهای بسیار بیشتر از آنچه تصور میکنید به سازمانتان تحمیل میکند.
شاخص پیش نگر مدیران خرید اقتصاد (شامخ) در اردیبهشتماه، از تداوم شرایط نااطمینانی اقتصاد در مرز رونق و رکود حکایت دارد؛ گرچه دادههای این شاخص برای بخش صنعت بر تشدید رکود و مشکلات در این بخش دلالت میکند.
فضای تحریمی و قوانین مخل تجارت، مسیر بازرگانی خارجی ایران را به سمت قاچاق منحرف کرده است. گزارش مرکز پژوهشهای مجلس نشان میدهد که بین سالهای ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۱، ارزش واردات قاچاق حدود ۳۰درصد افزایش یافته است. نکته جالب اما آن است که ارزش صادرات قاچاق نیز در همین فاصله زمانی بیش از ۲۰برابر شده؛ آماری که نتیجه مشخص سیاست ناکارآمد «پیمانسپاری ارزی» است. این یعنی خروجی تدابیر سیاستگذاران در دهه گذشته، تشویق فعالان تجاری به بازی در زمین خاکستری بوده است. در شرایطی که حکمرانی اقتصادی به جای تسهیلگری به مانعتراشی برای تجار مشغول است، بازرگانان اتوبان بدون دستانداز قاچاق را جایگزین مسیر دشوار رسمی میکنند. در دنیای امروز، زمان مهمترین کالا برای فعالان اقتصادی محسوب میشود؛ به همین دلیل بازرگانان ترجیح میدهند به جای منتظر ماندن برای اصلاح رویههای غیرقابل دفاع تجاری، ریسک قاچاق را به جان بخرند. طنز تلخ آنجاست که این روشکارآمدی و اثربخشی بیشتری داشته است.
نگاهی به آمارهای مربوط به محصول ناخالص داخلی اعلامی توسط مرکز آمار ایران نشان میدهد سرانه محصول ناخالص داخلی کشور در سال ۱۴۰۳، حدود ۵۰درصد سرانه محصول ناخالص داخلی کشور در سال ۱۳۵۵ است. علت اینکه این مقایسه مابین سال ۱۴۰۳ و ۱۳۵۵ انجام شده، این است که سال ۱۳۵۵، بالاترین درآمد سرانه در تاریخ معاصر کشور را ثبت کرده است. این محاسبات بر پایه قیمتهای ثابت سال ۱۴۰۰ انجام شده است.
در سالهای اخیر، رویکرد مدیریت منابع انسانی از «مدیریت کارکنان» به «تجربه کارکنان» تغییر یافته است. در این نگاه نوین، سازمانها به جای تمرکز صرف بر فرآیندها (مانند جذب، آموزش یا ارزیابی عملکرد)، به ساختن تجربهای معنادار، لذتبخش و ارزشآفرین برای کارکنان در تمام طول چرخه عمر شغلی آنها میپردازند.
صادرات غیرنفتی ایران در دوماهه نخست سال جاری به میزان ۲۴میلیون و ۶۲۲هزار تن و به ارزش ۸میلیارد و ۲۴۱میلیون دلار رسیده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته، در حدود ۰.۱ درصد رشد داشته است. اما در مقابل، ۵میلیون و ۹۲۱هزار تن کالا به ارزش ۸میلیارد و ۴۷۱میلیون دلار وارد کشور شده است که به لحاظ وزن ۱.۱۶درصد افزایش و به لحاظ ارزش ۷.۸درصد کاهش داشته است.
زمانی استارتآپهای میلیارد دلاری(یونیکورنها) به ندرت وجود داشتند، اما با افزایش بودجه سرمایهگذاری خطرپذیر و شتاب گرفتن نوآوریهای فناوری در صنایع مختلف، به میزان فزایندهای رایج شدهاند.
امروزه ایران با یکی از تعیینکنندهترین چالشهای زیرساختی خود در دهههای اخیر روبهرو است که ابعاد آن بسیار فراتر از قطعیهای معمولی برق عمل میکند.
علم مدیریت از همان ابتدای شکلگیری، بسیاری از ایدهها و بینشهای خود را از رشتههای دیگری مانند استراتژی نظامی، روانشناسی و فلسفه قرض گرفته است.
بر اساس اعلام مرکز آمار ایران، نرخ بیکاری در سال ۱۴۰۳، با کاهش بیش از ۰.۵واحد درصدی به ۷.۶درصد رسید. این کاهش نرخ بیکاری اما الزاما نشانهای از بهبود وضعیت بازار کار کشور نیست؛ زیرا نرخ مشارکت اقتصادی نیز در سال گذشته ۰.۳واحد درصد کاهش یافت. نرخ مشارکت اقتصادی بیانگر آن است که چه درصدی از جمعیت در سن کار (۱۵سال به بالا) شاغل هستند یا به دنبال کار میگردند. بازار کار کشور در سال ۱۴۰۳، شاهد افزایش حدود ۸۰۰ هزار نفری جمعیت بالای ۱۵سال بود. اما اقتصاد ایران در این سال تنها حدود ۳۰۰هزار شغل جدید ایجاد کرد. نگرانکنندهتر اینکه بر اساس آمار اعلامشده، بیش از ۷۵درصد از تازه واردان به بازار کار، به جمعیت جویایکار کشور ملحق نشدند. این شواهد به روشنی بیان میکند که تاکید صرف بر نرخ بیکاری و عدم توجه به نرخ مشارکت اقتصادی میتواند تا چه حد فریبدهنده باشد. کارشناسان سه عامل اصلی پایین بودن نرخ مشارکت اقتصادی را نبود فرصتهای شغلی مناسب، افزایش سن ورود به بازار کار و پایین بودن سطح دستمزدها میدانند.
بخش معدن ایران از دیرباز بهدلیل مسائلی نظیر کمبودهای ارزی، سیاست خودکفایی و تنگنای تحریم از دسترسی به ماشینآلات روز محروم مانده است. این موضوع تا حدی است که عمر ماشینآلات معدنی کشور بهطور میانگین بیش از ۲۰سال است و همین عامل سبب کاهش بهرهوری و افت مقیاس تولید شده است.
ایران بهازای انتشار یکمیلیون تن دیاکسیدکربن، تنها ۵۶۶میلیون دلار کالا و خدمات تولید میکند. این رقم، پایینترین «بهرهوری کربن» در میان ۲۰ کشور منطقه است. کشورهای همسایه با سرمایهگذاری در فناوریهای نو و انرژی پاک، بازده اقتصادی خود را افزایش دادهاند؛ اما ایران در چرخهای از آلودگی زیست محیطی، فرسودگی صنعتی و کارآیی پایین گرفتار شده است؛ مسیری که در صورت عدم تغییر، آینده توسعه پایدار کشور را با تهدیدی جدی مواجه میکند.
گوگل در سال ۲۰۰۸، پروژه «اکسیژن» را که یک طرح پژوهشی چندساله بود آغاز کرد. در این پروژه، دادههای هزاران نیروی کار بررسی شد تا ویژگیهای مدیران «بسیار موثر» را شناسایی کنند.
در بین انبوهی از بازیگران جهانی در رشتهفعالیتهای صنعتی، تنها شمار کوچکی از بلیت طلایی سفر به آینده برخوردارند. گزارش اخیر موسسه مشاوران بوستون با بررسی بیش از ۲۰۰۰ شرکت و ۳۵ رشته فعالیت، ۱۰صنعت برتر جهان در سال۲۰۲۵ را معرفی کرده و به آینده تولید در پنج قاره پرداخته است. طبق این گزارش، در این سال آسیا-اقیانوسیه با اختلاف، برترین عملکرد را در بخش صنعت به ثبت رسانده، درحالیکه جهان شاهد افول صنعتی قاره سبز است.
شاخصهای جهانی که آزادی اقتصادی را میسنجند، وضعیت آزادی اقتصادی را با چهار شاخص کلی مربوط به اندازه دولت، حاکمیت قانون، باز بودن بازارها و کارآیی قانونگذاری ارزیابی میکنند. در میان این چهار حوزه، وضعیت ایران از منظر اندازه نسبی مخارج دولت به اقتصاد کشور، از میانگین کشورهای جهان پایینتر است؛ بااینحال، وضعیت نامطلوب کشور در شاخصهای مربوط به حاکمیت قانون، باز بودن بازارها و کارآیی مقررات باعث شده است کشور از منظر آزادی اقتصادی، جایگاهی نزدیک به قعر جدول را در میان کشورهای جهان کسب کند. این وضعیت در حالی است که کشورهای دیگر منطقه همچون عربستان، امارات، عمان، بحرین و قطر در این شاخصها، جایگاه بسیار بهتری را در مقایسه با ایران کسب کردهاند. باید در نظر گرفت که منظور از مخارج دولت در این محاسبات، تنها مخارج مستقیم نهادهای دولتی است و نهادهای موسوم به خصولتی و شبهدولتی در این محاسبات مورد بررسی قرار نگرفتهاند.
کشورهایی مانند ایران بهدلیل اندازه بازار کوچک داخلی به احتمال زیاد از صرفههای مقیاس صنعتی برخوردار نیستند و در نتیجه در چنین شرایطی سیاستهای محدودیت یا ممنوعیت واردات کارکرد موثر کمتری دارد؛ اما سیاستهای توسعه صادرات صنعتی ممکن است باعث رشد اقتصادی در بلندمدت شود.
در دنیای کار، نصیحت «پلهای پشت سرت را خراب نکن» بر حفظ روابط با دیگران، حتی پس از ترک شرکت یا وداع با یک رئیس یا همکاران تاکید دارد.
با شفافشدن آمارهای بخش معدن چهره واقعی این حوزه برملا شد. دادههای وزارت صمت از سه سالصدور پروانههای بهرهبرداری معدنی نشان از یک جهش نسبی در فعالیت معدنی طی دوره زمانی ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۲ دارد. بهرغم افزایش تعداد پروانههای بهرهبرداری و افزایش تعداد شاغلان در برخی استانها، نابرابری استانی ادامه یافته و شواهد موجود خبر از عدمرغبت به معدنکاری در بسیاری از استانهای کشور دارد.
شاخص استرس زنجیره تامین جهانی که معیاری کلیدی برای سنجش تنشهای لجستیکی و تجاری در اقتصاد جهانی است، در ماه آوریل ۲۰۲۵ کاهش یافته که نشاندهنده کاهش استرس بر زنجیرههای تامین است. اگرچه این کاهش بیانگر ثبات نسبی و پایداری تجارت است، اما تجارت همچنان تحت تاثیر عوامل مختلفی از جمله جنگ تعرفهای و تحریمهاست. ثبات این شاخص در ماههای اخیر نمیتواند متضمن پایداری این در ماههای آتی نیز باشد. این بهبود که از سوی بانک فدرال رزرو نیویورک گزارش شده، میتواند نشانهای از بازگشت تعادل به جریانهای تجاری باشد. بااینحال، تحلیل شرایط فعلی نشان میدهد که عوامل اقتصادی کلان و سیاستهای تجاری همچنان بر پایداری این روند تاثیر دارند.
شاخص مدیران خرید (شامخ) در فروردینماه برای کل اقتصاد 48.4 و برای بخش صنعت 50.8 اعلام شد. دلیل باقی ماندن شامخ در منطقه رکود، عوامل بازدارنده تولید نظیر قطع انرژی، کاهش قدرت خرید خانوار، کمبود نقدینگی و ... بوده است.
نتایج حاصل از پایش ملی محیط کسبوکار ایران در زمستان 1403 از رسیدن این شاخص به 6.01 (نمره بدترین ارزیابی 10 است) حکایت دارد که نسبت به فصل پاییز (با میانگین 5.96) اندکی نامساعدتر شده است.
سالها در زندگیام، یک الگوی تکراری اتفاق میافتاد که به مرور متوجهش شدم: هرچه نسبت به اطرافیانم موفقتر بودم، رفتار دیگران با من بدتر میشد. حتی خانواده خودم هم باعث میشدند نتوانم به راحتی با دیگران ارتباط بگیرم و از دوران جوانیام لذت ببرم.
این روزها بسیاری از شرکتهای قدیمی، برای جذب و حفظ نیروی کار جوان با مشکل مواجهند. بین مسوولان استخدام، این ایده رواج یافته که کارکنان جوان چنین دیدگاههایی دارند:
وقتی از کارکنان میپرسیم «فرهنگ شرکت شما چیست؟»، اینها چند پاسخ رایجی هستند که میشنویم:
اقتصاد ایران، طولانیترین دوره تورم بالای ۳۰درصد را پشت سر میگذارد. بر اساس آمارها، بیش از ۵۷ماه است که تورم نقطهبهنقطه در سطح بیش از ۳۰ درصد قرار دارد؛ همچنین حدود ۷ سال متمادی است که کشور با تورم سالانه بیش از ۳۰ درصد دست به گریبان است. گرچه با گذر از دهه ۴۰، متوسط تورم دهساله همواره دو رقمی بوده، اما تجربه اخیر در تاریخ معاصر ایران بیسابقه است بهگونهایکه میتوان ادعا کرد اقتصاد کشور وارد عصر جدید تورمی شده است. این روند در نقطه مقابل تجربه جهانی قرار دارد،چراکه تنها کشورهای محدودی در جهان همچنان از مشکل تورم مزمن رنج میبرند. گرچه اقتصاددانان توافق دارند که حل مساله تورم در ایران با سیاستهایی مانند کاهش سلطه مالی دولت، کنترل انتظارات تورمی از طریق تغییر روند سیاست خارجی و مهار رشد نقدینگی ممکن است، اما نبود اراده جدی سیاسی و ضعف سیاستگذاری همچنان بهعنوان اصلیترین موانع بهکارگیری این راهکارها عمل میکند.